{"fatawa":{"id":1727,"title":"\u0130NSAN, F\u0130\u0130LLER\u0130NDE MUHAYYER (H\u00dcR VE SERBEST) M\u0130D\u0130R YOKSA M\u00dcSEYYER (G\u00dcD\u00dcML\u00dc VE MECBUR\u0130) M\u0130D\u0130R?","slug":"insan-fiillerinde-muhayyer-huer-ve-serbest-midir-yoksa-mueseyyer-gueduemlue-ve-mecburi-midir","order":"","question":"\u0130nsan, fiillerinde h\u00fcr ve serbest midir? Yoksa fiillerinde g\u00fcd\u00fcml\u00fc ve yapmak zorunda m\u0131d\u0131r?","answer":"<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\" style=\"text-align: center;\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Hamd, yaln\u0131zca Allah'ad\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">De\u011ferli &acirc;lim Muhammed b. Salih el-Useym&icirc;n'e -Allah ona rahmet etsin- bu sorulmu\u015f ve kendisi \u015fu cevab\u0131 vermi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\"Bu soruyu soran kimsenin kendi kendine \u015funu sormas\u0131 gerekir: Bu soruyu sorarken birisi kendisini zorlam\u0131\u015f ve mecbur k\u0131lm\u0131\u015f m\u0131d\u0131r? Bir araba sat\u0131n almak istedi\u011fi zaman araban\u0131n t&uuml;r&uuml;n&uuml; se&ccedil;mek ister mi? Yoksa istemez mi?<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Buna benzer pek &ccedil;ok soruyu kendi kendine sordu\u011fu zaman, insan\u0131n fiillerinde h&uuml;r ve serbest midir? Yoksa fiillerinde g&uuml;d&uuml;ml&uuml; ve mecburi mi oldu\u011funu a&ccedil;\u0131k&ccedil;a anlayacakt\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Sonra kendi kendine \u015funu sormal\u0131d\u0131r: Ba\u015f\u0131na bir olay geldi\u011fi zaman, bu olay kendi iste\u011fiyle mi ba\u015f\u0131na gelmektedir?<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Hastaland\u0131\u011f\u0131 zaman kendi iste\u011fiyle mi hasta olmaktad\u0131r?<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&Ouml;ld&uuml;\u011f&uuml; zaman kendi iste\u011fiyle mi &ouml;lmektedir?<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Yine buna benzer pek &ccedil;ok soruyu kendi kendine sordu\u011fu zaman, insan\u0131n fiillerinde h&uuml;r ve serbest midir? Yoksa fiillerinde g&uuml;d&uuml;ml&uuml; ve mecburi mi oldu\u011funu a&ccedil;\u0131k&ccedil;a anlayacakt\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">B&uuml;t&uuml;n bu sorulara \u015f&ouml;yle cevap verebiliriz:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Ak\u0131l sahibi insan\u0131n yapmakta oldu\u011fu fiil ve davran\u0131\u015flar\u0131, hi&ccedil; \u015f&uuml;phe yok ki kendi tercihi ve ir&acirc;desiyle olmaktad\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Delil olmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan Allah Te&acirc;l&acirc;'n\u0131n \u015fu s&ouml;zlerine kulak verir misin?<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">(\u0630\u064e\u0644\u0650\u0643\u064e \u0627\u0644\u0652\u064a\u064e\u0648\u0652\u0645\u064f \u0627\u0644\u0652\u062d\u064e\u0642\u064f\u0651 \u0641\u064e\u0645\u064e\u0646\u0652 \u0634\u064e\u0627\u0621\u064e \u0627\u062a\u064e\u0651\u062e\u064e\u0630\u064e \u0625\u0650\u0644\u064e\u0649 \u0631\u064e\u0628\u0650\u0651\u0647\u0650 \u0645\u064e\u0622\u0628\u0627\u064b) [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0646\u0628\u0623 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: \u0663\u0669]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\"\u0130\u015fte o, (vuk&ucirc; bulacak olmas\u0131nda &nbsp;hi&ccedil;bir \u015f&uuml;phe olmayan) hak g&uuml;n&uuml;d&uuml;r. (O g&uuml;n&uuml;n deh\u015fetinden kurtulmak) isteyen (salih amelle) Rabbine varan yol tutsun.\" &nbsp;( Nebe S&ucirc;resi: 39 )<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>&nbsp;<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&nbsp;(\u0645\u0650\u0646\u0652\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0645\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064f\u0631\u0650\u064a\u062f\u064f \u0627\u0644\u062f\u064f\u0651\u0646\u0652\u064a\u064e\u0627 \u0648\u064e\u0645\u0650\u0646\u0652\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0645\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064f\u0631\u0650\u064a\u062f\u064f \u0627\u0644\u0652\u0622\u062e\u0650\u0631\u064e\u0629\u064e \u062b\u064f\u0645\u064e\u0651 \u0635\u064e\u0631\u064e\u0641\u064e\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0639\u064e\u0646\u0652\u0647\u064f\u0645\u0652 \u0644\u0650\u064a\u064e\u0628\u0652\u062a\u064e\u0644\u0650\u064a\u064e\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0648\u064e\u0644\u064e\u0642\u064e\u062f\u0652 \u0639\u064e\u0641\u064e\u0627 \u0639\u064e\u0646\u0652\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0644\u064e\u0651\u0647\u064f \u0630\u064f\u0648 \u0641\u064e\u0636\u0652\u0644\u064d \u0639\u064e\u0644\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0652\u0645\u064f\u0624\u0652\u0645\u0650\u0646\u0650\u064a\u0646\u064e) [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0622\u0644 \u0639\u0645\u0631\u0627\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: \u0661\u0665\u0662]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>&nbsp;<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\"Sizden kimisi d&uuml;nya hayat\u0131n\u0131 istiyor, kimisi &acirc;hiret hayat\u0131n\u0131 istiyordu.Sonra denemek i&ccedil;in onlardan (d&uuml;\u015fman\u0131n\u0131zdan) al\u0131koydu. \u015e&uuml;phesiz ki Allah (sizin pi\u015fmanl\u0131k duyup tevbe etti\u011finizi bilmi\u015f ve) sizi affetmi\u015ftir. Allah, m&uuml;minlere kar\u015f\u0131 &ccedil;ok l&uuml;tufkard\u0131r.\" ( &Acirc;l-i \u0130mr&acirc;n S&ucirc;resi: 152 )<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">(\u0648\u064e\u0645\u064e\u0646\u0652 \u0623\u064e\u0631\u064e\u0627\u062f\u064e \u0627\u0644\u0652\u0622\u062e\u0650\u0631\u064e\u0629\u064e \u0648\u064e\u0633\u064e\u0639\u064e\u0649 \u0644\u064e\u0647\u064e\u0627 \u0633\u064e\u0639\u0652\u064a\u064e\u0647\u064e\u0627 \u0648\u064e\u0647\u064f\u0648\u064e \u0645\u064f\u0624\u0652\u0645\u0650\u0646\u064c \u0641\u064e\u0623\u064f\u0648\u0644\u064e\u0626\u0650\u0643\u064e \u0643\u064e\u0627\u0646\u064e \u0633\u064e\u0639\u0652\u064a\u064f\u0647\u064f\u0645\u0652 \u0645\u064e\u0634\u0652\u0643\u064f\u0648\u0631\u0627\u064b )<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">[ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0625\u0633\u0631\u0627\u0621 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: \u0661\u0669]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\"Kim de &acirc;hireti ister ve ona l&acirc;y\u0131k bir bi&ccedil;imde m&uuml;min olarak gayret g&ouml;sterirse, i\u015fte bunlar\u0131n &ccedil;al\u0131\u015fmalar\u0131 makbul olur.\" ( \u0130sr&acirc; S&ucirc;resi: 19 )<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&nbsp;(\u0648\u064e\u0623\u064e\u062a\u0650\u0645\u064f\u0651\u0648\u0627 \u0627\u0644\u0652\u062d\u064e\u062c\u064e\u0651 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u0639\u064f\u0645\u0652\u0631\u064e\u0629\u064e \u0644\u0650\u0644\u064e\u0651\u0647\u0650 \u0641\u064e\u0625\u0650\u0646\u0652 \u0623\u064f\u062d\u0652\u0635\u0650\u0631\u0652\u062a\u064f\u0645\u0652 \u0641\u064e\u0645\u064e\u0627 \u0627\u0633\u0652\u062a\u064e\u064a\u0652\u0633\u064e\u0631\u064e \u0645\u0650\u0646\u064e \u0627\u0644\u0652\u0647\u064e\u062f\u0652\u064a\u0650 \u0648\u064e\u0644\u0627 \u062a\u064e\u062d\u0652\u0644\u0650\u0642\u064f\u0648\u0627 \u0631\u064f\u0624\u064f\u0648\u0633\u064e\u0643\u064f\u0645\u0652 \u062d\u064e\u062a\u064e\u0651\u0649 \u064a\u064e\u0628\u0652\u0644\u064f\u063a\u064e \u0627\u0644\u0652\u0647\u064e\u062f\u0652\u064a\u064f \u0645\u064e\u062d\u0650\u0644\u064e\u0651\u0647\u064f \u0641\u064e\u0645\u064e\u0646\u0652 \u0643\u064e\u0627\u0646\u064e \u0645\u0650\u0646\u0652\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0645\u064e\u0631\u0650\u064a\u0636\u0627\u064b \u0623\u064e\u0648\u0652 \u0628\u0650\u0647\u0650 \u0623\u064e\u0630\u0649\u064b \u0645\u0650\u0646\u0652 \u0631\u064e\u0623\u0652\u0633\u0650\u0647\u0650 \u0641\u064e\u0641\u0650\u062f\u0652\u064a\u064e\u0629\u064c \u0645\u0650\u0646\u0652 \u0635\u0650\u064a\u064e\u0627\u0645\u064d \u0623\u064e\u0648\u0652 \u0635\u064e\u062f\u064e\u0642\u064e\u0629\u064d \u0623\u064e\u0648\u0652 \u0646\u064f\u0633\u064f\u0643\u064d) [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0628\u0642\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: \u0661\u0669\u0666]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&ldquo;Kim hac g&uuml;nlerine kadar umre ile faydalanmak isterse, kolay\u0131na gelen bir kurban\u0131 kesmesi gerekir. Kurbanl\u0131k, yerine var\u0131ncaya kadar ba\u015f\u0131n\u0131z\u0131 t\u0131ra\u015f etmeyin.Aran\u0131zda hasta, yahut ba\u015f\u0131ndan rahats\u0131z olan varsa, ona fidye olarak; oru&ccedil; tutmak, sadaka vermek, yahut kurban kesmek gerekir.\" ( Bakara S&ucirc;resi: 196 )<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Allah Te&acirc;l&acirc;, hasta veya ba\u015f\u0131ndan rahats\u0131z olan kimseyi, oru&ccedil; tutmak, sadaka vermek veya kurban kesmek aras\u0131nda serbest b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Fakat bir kul, bir \u015fey yapmak istedi\u011fi zaman, bizler Allah Te&acirc;l&acirc;'n\u0131n o fiili istedi\u011fini bilmekteyiz.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Nitekim Allah Te&acirc;l&acirc; bu konuda \u015f&ouml;yle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&nbsp;(\u0644\u0650\u0645\u064e\u0646\u0652 \u0634\u064e\u0627\u0621\u064e \u0645\u0650\u0646\u0652\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0623\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064e\u0633\u0652\u062a\u064e\u0642\u0650\u064a\u0645\u064e * \u0648\u064e\u0645\u064e\u0627 \u062a\u064e\u0634\u064e\u0627\u0621\u064f\u0648\u0646\u064e \u0625\u0650\u0644\u064e\u0651\u0627 \u0623\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064e\u0634\u064e\u0627\u0621\u064e \u0627\u0644\u0644\u064e\u0651\u0647\u064f \u0631\u064e\u0628\u064f\u0651 \u0627\u0644\u0652\u0639\u064e\u0627\u0644\u064e\u0645\u0650\u064a\u0646\u064e) [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u062a\u0643\u0648\u064a\u0631 \u0627\u0644\u0622\u064a\u062a\u0627\u0646: \u0662\u0668 &ndash; \u0662\u0669 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&ldquo;Sizden, do\u011fru yolda (&icirc;m&acirc;n &uuml;zere) gitmek isteyenler i&ccedil;in (bu bir &ouml;\u011f&uuml;tt&uuml;r). &Acirc;lemlerin Rabbi olan Allah dilemedik&ccedil;e, siz (hi&ccedil;bir \u015fey) dilemeyemezsiniz (ne do\u011fru yolda gidersiniz, ne de&nbsp; ona g&uuml;c&uuml;n&uuml;z yeter).&rdquo; ( Tekv&icirc;r S&ucirc;resi: 28-29 )<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Hastal\u0131k, &ouml;l&uuml;m ve kazalar gibi, kulun kendisi veya ba\u015fkas\u0131 taraf\u0131ndan ba\u015f\u0131na gelen fiiller, kendi tercihi ve iste\u011fiyle olmamaktad\u0131r. Bu fiiller, kulun onda hi&ccedil;bir etkisi veya ir&acirc;desi olmayan kaderden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Yine de en iyisini Allah Te&acirc;l&acirc; bilir.<\/span><\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Muhammed b. Salih el-Useym&icirc;n, \"Mecm&ucirc;u'l-Fet&acirc;v&acirc;\", cilt: 2<\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n<div class=\"source\"><span style=\"font-size: large;\">www.islamqa.com<\/span><\/div>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>","status":1,"created_at":"2015-05-22T06:00:00.000000Z","updated_at":"2015-05-22T06:00:00.000000Z","language_id":26,"fatawacate_id":11,"parent_id":1720,"author_id":"","books":[],"articles":[],"videos":[],"audios":[],"author_name":"","category_name":"\u0627\u0644\u0625\u064a\u0645\u0627\u0646 \u0628\u0627\u0644\u0642\u0636\u0627\u0621 \u0648\u0627\u0644\u0642\u062f\u0631","category_slug":"","get_date":"2015-05-22"},"translations":[],"fatawa_books":[],"fatawa_articles":[],"fatawa_videos":[],"fatawa_audios":[],"url":"http:\/\/www.islamland.com\/index.php\/tur\/api\/fatawas\/1727"}