{"fatawa":{"id":2410,"title":"M\u00fcsl\u00fcman i\u00e7in do\u011fru inan\u00e7 ve bu inanca ayk\u0131r\u0131 olan b\u00e2t\u0131l inan\u00e7larla ilgili meselelerde k\u0131sa bilgi","slug":"mueslueman-icin-dogru-inanc-ve-bu-inanca-aykiri-olan-batil-inanclarla-ilgili-meselelerde-kisa-bilgi","order":"","question":"Hak inan\u00e7 hangisidir? Baz\u0131 b\u00e2t\u0131l inan\u00e7lar\u0131 \u00f6\u011frenmek (onlar hakk\u0131nda bilgi sahibi olmak) istiyorum.","answer":"
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n

Hamd, yaln\u0131zca Allah'ad\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

1. Kur’an ve sünnetten \u015fer’î delillerle sâbittir ki söz ve fiiller, do\u011fru inançtan sâd\u0131r olursa, geçerli olur ve kabûl görür. E\u011fer inanç do\u011fru olmazsa, bu do\u011fru olmayan inançtan sâd\u0131r olan söz ve fiiller de bo\u015fa gider.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim Allah Teâlâ bu konuda \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

((... \u0648\u064e\u0645\u064e\u0646 \u064a\u064e\u0643\u0652\u0641\u064f\u0631\u0652 \u0628\u0650\u0627\u0644\u0625\u0652\u0650\u064a\u0645\u064e\u0627\u0646\u0650 \u0641\u064e\u0642\u064e\u062f\u0652 \u062d\u064e\u0628\u0650\u0637\u064e \u0639\u064e\u0645\u064e\u0644\u064f\u0647\u064f \u0648\u064e\u0647\u064f\u0648\u064e \u0641\u0650\u064a \u0627\u0644\u0622\u062e\u0650\u0631\u064e\u0629\u0650 \u0645\u0650\u0646\u064e \u0627\u0644\u0652\u062e\u064e\u0627\u0633\u0650\u0631\u0650\u064a\u0646\u064e )) [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0645\u0627\u0626\u062f\u0629 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629 :5]<\/span><\/p>\r\n

\"Her kim,îmân\u0131(n esaslar\u0131n\u0131) inkâr ederse, ameli bo\u015fa gitmi\u015ftir. Ve o âhirette hüsrana u\u011frayanlardan olacakt\u0131r.\" (Mâide Sûresi: 5)<\/span><\/p>\r\n

Ba\u015fka bir âyette Allah Teâlâ \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0648\u064e\u0644\u064e\u0642\u064e\u062f\u0652 \u0623\u064f\u0648\u062d\u0650\u064a\u064e \u0625\u0650\u0644\u064e\u064a\u0652\u0643\u064e \u0648\u064e\u0625\u0650\u0644\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u0645\u0650\u0646\u0652 \u0642\u064e\u0628\u0652\u0644\u0650\u0643\u064e \u0644\u064e\u0626\u0650\u0646\u0652 \u0623\u064e\u0634\u0652\u0631\u064e\u0643\u0652\u062a\u064e \u0644\u064e\u064a\u064e\u062d\u0652\u0628\u064e\u0637\u064e\u0646\u0651\u064e \u0639\u064e\u0645\u064e\u0644\u064f\u0643\u064e \u0648\u064e\u0644\u064e\u062a\u064e\u0643\u064f\u0648\u0646\u064e\u0646\u0651\u064e \u0645\u0650\u0646\u064e \u0627\u0644\u0652\u062e\u064e\u0627\u0633\u0650\u0631\u0650\u064a\u0646\u064e )) [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0632\u0645\u0631 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629 :65]<\/span><\/p>\r\n

\"(Ey Nebi!) Andolsun ki sana ve senden önceki (elçi)lere \u015föyle vahyedildi: E\u011fer Allah’a (ibâdette ba\u015fkas\u0131n\u0131) ortak ko\u015farsan, muhakkak ki amelin bo\u015fa gider ve (hem dünyada, hem de âhirette) hüsrana u\u011frayanlardan olursun.\" (Zümer Sûresi: 65)<\/span><\/p>\r\n

Bu anlamda pek çok âyet vard\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

2. Allah’\u0131n apaç\u0131k kitab\u0131 Kur’an-\u0131 Kerîm ve O’nun emîn elçisinin -Rabbinden en faziletli salat ve selam O’nun üzerine olsun- sünnetinin gösterdi\u011fi gibi “Do\u011fru \u0130nanç”, Allah’a, meleklerine, kitaplar\u0131na, elçilerine, âhiret gününe, kaderin hay\u0131r ve \u015ferrine îmân etmek \u015feklinde özetlenmektedir.<\/span><\/p>\r\n

Allah’\u0131n azîz kitab\u0131 Kur'an-\u0131 Kerim ile indirdi\u011fi ve elçisi Muhammed-sallallahu aleyhi ve sellem- ile gönderdi\u011fi bu alt\u0131 esas, do\u011fru inanc\u0131n temelidir.<\/span><\/p>\r\n

Îmân edilmesi gereken gayba ili\u015fkin \u015feylerle Allah Teâlâ ve elçisinin haber verdi\u011fi her \u015fey, bu alt\u0131 esastan ç\u0131kmaktad\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Kur’an ve sünnette bu alt\u0131 esas\u0131n delilleri pek çoktur.<\/span><\/p>\r\n

Bunlardan baz\u0131lar\u0131 \u015funlard\u0131r:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0644\u0651\u064e\u064a\u0652\u0633\u064e \u0627\u0644\u0652\u0628\u0650\u0631\u0651\u064e \u0623\u064e\u0646\u0652 \u062a\u064f\u0648\u064e\u0644\u0651\u064f\u0648\u0627\u0652 \u0648\u064f\u062c\u064f\u0648\u0647\u064e\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0642\u0650\u0628\u064e\u0644\u064e \u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u0634\u0652\u0631\u0650\u0642\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u063a\u0652\u0631\u0650\u0628\u0650 \u0648\u064e\u0644\u064e\u0640\u0643\u0650\u0646\u0651\u064e \u0627\u0644\u0652\u0628\u0650\u0631\u0651\u064e \u0645\u064e\u0646\u0652 \u0622\u0645\u064e\u0646\u064e \u0628\u0650\u0627\u0644\u0644\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u064a\u064e\u0648\u0652\u0645\u0650 \u0627\u0644\u0622\u062e\u0650\u0631\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u0644\u0622\u0626\u0650\u0643\u064e\u0629\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u0643\u0650\u062a\u064e\u0627\u0628\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0628\u0650\u064a\u0651\u0650\u064a\u0646\u064e...)) [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0628\u0642\u0631\u0629 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629 :177]<\/span><\/p>\r\n

\"Allah kat\u0131nda, (namazda iken Allah’\u0131n emri olmadan) do\u011fu veya bat\u0131ya yönelmeniz iyilik de\u011fildir. \u0130yili\u011fin her türlüsü, o kimsenin yapm\u0131\u015f oldu\u011fu  iyiliktir ki, Allah’a, âhiret gününe, meleklere, kitaplara ve nebilere îmân eder...\" (Bakara Sûresi: 177)<\/span><\/p>\r\n

Ba\u015fka bir âyette Allah Teâlâ \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0622\u0645\u064e\u0646\u064e \u0627\u0644\u0631\u0651\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064f \u0628\u0650\u0645\u064e\u0627 \u0623\u064f\u0646\u0632\u0650\u0644\u064e \u0625\u0650\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0645\u0650\u0646 \u0631\u0651\u064e\u0628\u0651\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u0645\u064f\u0624\u0652\u0645\u0650\u0646\u064f\u0648\u0646\u064e \u0643\u064f\u0644\u0651\u064c \u0622\u0645\u064e\u0646\u064e \u0628\u0650\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0645\u064e\u0644\u0622\u0626\u0650\u0643\u064e\u062a\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0643\u064f\u062a\u064f\u0628\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0631\u064f\u0633\u064f\u0644\u0650\u0647\u0650...)) [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0628\u0642\u0631\u0629 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629 :285 ]<\/span><\/p>\r\n

\"Elçi (Muhammed-sallallahu aleyhi ve sellem-) Rabbinden indirilene îmân etti. Müminler de îmân ettiler. Onlardan her biri Allah’a, meleklerine, kitaplar\u0131na ve elçilerine îmân ettiler...\" (Bakara Sûresi: 285)<\/span><\/p>\r\n

Yine Allah Teâlâ \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u064a\u064e\u0627 \u0623\u064e\u064a\u0651\u064f\u0647\u064e\u0627 \u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u0622\u0645\u064e\u0646\u064f\u0648\u0627\u0652 \u0622\u0645\u0650\u0646\u064f\u0648\u0627\u0652 \u0628\u0650\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u0643\u0650\u062a\u064e\u0627\u0628\u0650 \u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a \u0646\u064e\u0632\u0651\u064e\u0644\u064e \u0639\u064e\u0644\u064e\u0649 \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u0643\u0650\u062a\u064e\u0627\u0628\u0650 \u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u064e \u0623\u064e\u0646\u0652\u0632\u064e\u0644\u064e \u0645\u0650\u0646 \u0642\u064e\u0628\u0652\u0644\u064f \u0648\u064e\u0645\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064e\u0643\u0652\u0641\u064f\u0631\u0652 \u0628\u0650\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0645\u064e\u0644\u0627\u064e\u0626\u0650\u0643\u064e\u062a\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0643\u064f\u062a\u064f\u0628\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0631\u064f\u0633\u064f\u0644\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u064a\u064e\u0648\u0652\u0645\u0650 \u0627\u0644\u0622\u062e\u0650\u0631\u0650 \u0641\u064e\u0642\u064e\u062f\u0652 \u0636\u064e\u0644\u0651\u064e \u0636\u064e\u0644\u0627\u064e\u0644\u0627\u064b \u0628\u064e\u0639\u0650\u064a\u062f\u064b\u0627} [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0646\u0633\u0627\u0621 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629:136 ]<\/span><\/p>\r\n

\"Ey îmân edenler! (Kesin olarak îmân etti\u011finiz) Allah’a ve elçisine ve daha önce (elçilere) indirdi\u011fi kitaplara îmân (etmeye devam) edin.Kim Allah’\u0131, meleklerini, (insanl\u0131\u011f\u0131n hidâyeti için indirmi\u015f oldu\u011fu) kitaplar\u0131,(risâlet görevini tebli\u011f etmek için seçti\u011fi) elçilerini ve (ölümden sonra hesaba çekilecekleri) âhiret gününü inkâr ederse, hiç \u015füphe yok ki (dinden ç\u0131km\u0131\u015f ve) hak yoldan büsbütün uzakla\u015fm\u0131\u015f olur.\" (Nisâ Sûresi: 136) <\/span><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Bu esaslara delil te\u015fkil eden hadislere gelince, bunlar çoktur.<\/span><\/p>\r\n

Müminlerin emiri  Ömer b. Hattab'tan -Allah ondan râz\u0131 olsun- Müslim’in rivâyet etti\u011fi me\u015fhûr hadis bunlardand\u0131r. Bu hadiste Cebrail -aleyhisselâm-, Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-’e îmân hakk\u0131nda soru sormu\u015f, o da ona \u015föyle cevap vermi\u015fti:<\/span><\/p>\r\n

((... \u0627\u064e\u0644\u0625\u0652\u0650\u064a\u0645\u0627\u064e\u0646\u064f \u0623\u064e\u0646\u0652 \u062a\u064f\u0624\u0652\u0645\u0650\u0646\u064e \u0628\u0627\u0650\u0644\u0644\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0645\u064e\u0644\u0627\u064e\u0626\u0650\u0643\u064e\u062a\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0643\u064f\u062a\u064f\u0628\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0631\u064f\u0633\u064f\u0644\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u064a\u064e\u0648\u0652\u0645\u0650 \u0627\u0652\u0644\u0622\u062e\u0650\u0631\u0650 \u0648\u064e\u062a\u064f\u0624\u0652\u0645\u0650\u0646\u064e \u0628\u0627\u0650\u0644\u0652\u0642\u064e\u062f\u064e\u0631\u0650 \u062e\u064e\u064a\u0652\u0631\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0634\u064e\u0631\u0651\u0650\u0647\u0650.))  [ \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0645\u0633\u0644\u0645 \u0645\u0646 \u062d\u062f\u064a\u062b \u0623\u0628\u064a \u0647\u0631\u064a\u0631\u0629 ]<\/span><\/p>\r\n

\"Îmân; Allah’a, meleklerine, kitaplar\u0131na, elçilerine, âhiret gününe, kaderin hay\u0131r ve \u015ferrine inanmand\u0131r.\" (Müslim, Ebu Hureyre'den -Allah ondan râz\u0131 olsun rivâyet etmi\u015ftir.)<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ’ya, âhiret gününe ve di\u011fer gayba ili\u015fkin konularda her müslüman\u0131n îmân etmesi gereken \u015feylerin hepsi, bu alt\u0131 esastan türemektedir.<\/span><\/p>\r\n

3. Allah Teâlâ'ya îmân:<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ’ya îmân etmek; O’nun d\u0131\u015f\u0131nda ibâdete lây\u0131k hak ilâh\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131na inanmak demektir. Çünkü kullar\u0131 yaratan, onlara iyilikte bulunan, r\u0131z\u0131k veren, onlar\u0131n gizli- aç\u0131k her \u015feylerini bilen, emrine itaat edenleri mükafatland\u0131rmaya, kar\u015f\u0131 gelenleri de cezaland\u0131rmaya gücü yeten, yaln\u0131zca O’dur. \u0130\u015fte bu ibâdet için Allah Teâlâ cinleri ve insanlar\u0131 yaratm\u0131\u015f ve onlara böyle yapmalar\u0131n\u0131 emretmi\u015ftir.<\/span><\/p>\r\n

Bu ibâdetin hakîkati; kullar\u0131n duâ etmek, korkmak, ümit etmek, namaz k\u0131lmak, oruç tutmak, kurban kesmek ve adak adamak gibi ibâdetleri, Allah Teâlâ’ya tam bir sevgi ile birlikte O’nun azametine boyun e\u011ferek ondan korku ve istek içinde, O’nun büyüklü\u011füne tazim göstererek edâ etmeleridir.<\/span><\/p>\r\n

Yine, Allah Teâlâ’n\u0131n kullar\u0131na farz k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u0130slâm’\u0131n be\u015f esas\u0131na inanmak da Allah Teâlâ’ya îmândand\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

\u0130slâm’\u0131n esaslar\u0131 \u015funlard\u0131r:<\/span><\/p>\r\n

a). Allah’tan ba\u015fka hak ilâh olmad\u0131\u011f\u0131na ve Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-’in Allah’\u0131n elçisi oldu\u011funa \u015fehâdet etmek.<\/span><\/p>\r\n

b). Namaz\u0131 (gere\u011fi gibi ve vaktinde) k\u0131lmak<\/span><\/p>\r\n

c). Zekât\u0131 (hak edene) vermek.<\/span><\/p>\r\n

d). Ramazan orunu tutmak.<\/span><\/p>\r\n

e). Gitmeye gücü yeten kimse için (ömürde bir defa olmak üzere) hac yapmakt\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Bundan ba\u015fka \u0130slâm’\u0131n getirdi\u011fi emir ve yasaklar\u0131 yerine getirmek de Allah Teâlâ’ya îmândand\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Bu esaslar\u0131n en önemlisi ve en büyü\u011fü; Allah'tan ba\u015fka hak ilâh olmad\u0131\u011f\u0131na ve Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-’in Allah’\u0131n elçisi oldu\u011funa \u015fehâdet etmektir.<\/span><\/p>\r\n

Kelime-i \u015eehâdet dedi\u011fimiz, Allah'tan ba\u015fka hak ilâh olmad\u0131\u011f\u0131na ve Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-’in Allah’\u0131n elçisi oldu\u011funa \u015fehâdet etmek; ibâdetin yaln\u0131zca Allah’a hâlis k\u0131l\u0131nmas\u0131 ve O'nun d\u0131\u015f\u0131ndakilere yap\u0131lmamas\u0131n\u0131 gerektirir. \u0130\u015fte Lâ ilâhe illallah'\u0131n anlam\u0131 budur.Lâ ilâhe illallah, Allah’tan ba\u015fka hak ilâh yok demektir. Allah’tan ba\u015fka ibâdet edilen insan, melek veya cin gibi varl\u0131klar\u0131n hepsi, bât\u0131l ilâht\u0131r. \u0130bâdete lây\u0131k hak ilâh ise, yaln\u0131zca Allah't\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim Allah Teâlâ bu konuda \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0630\u064e\u0644\u0650\u0643\u064e \u0628\u0650\u0623\u064e\u0646\u0651\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064e \u0647\u064f\u0648\u064e \u0627\u0644\u0652\u062d\u064e\u0642\u0651\u064f \u0648\u064e\u0623\u064e\u0646\u0651\u064e \u0645\u064e\u0627 \u064a\u064e\u062f\u0652\u0639\u064f\u0648\u0646\u064e \u0645\u0650\u0646 \u062f\u064f\u0648\u0646\u0650\u0647\u0650 \u0647\u064f\u0648\u064e \u0627\u0644\u0652\u0628\u064e\u0627\u0637\u0650\u0644\u064f )) [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u062d\u062c \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629 :62 ]<\/span><\/p>\r\n

\"Böyledir. Çünkü Allah, hakk\u0131n tâ kendisidir. (Mü\u015friklerin) kendisine ibâdet ettikleri O’nun d\u0131\u015f\u0131ndaki \u015fey ise, (hiçbir fayda veya zarar\u0131 olmayan) bât\u0131l\u0131n tâ kendisidir.\" (Hac Sûresi: 62)<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ’n\u0131n azîz kitab\u0131nda haber verildi\u011fi ve O’nun emîn elçisi Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-’den sabit oldu\u011fu üzere tahrif etmeden, bo\u015fa ç\u0131karmadan, keyfiyetini de\u011fi\u015ftirmeden ve hiçbir \u015feye benzetmeden Allah’\u0131n güzel isimleri ve yüce s\u0131fatlar\u0131na inanmak da Allah Teâlâ’ya îmândand\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Hatta nas\u0131l oldu\u011funu sormadan, bunlar\u0131 oldu\u011fu gibi kabul edip büyük anlamlara delâlet eden Allah -azze ve celle-'nin s\u0131fatlar\u0131na îmân etmek gerekir. O’nu yaratt\u0131klar\u0131n\u0131n s\u0131fatlar\u0131na benzetmeden ve kendisine yara\u015f\u0131r \u015fekilde bu yüce s\u0131fatlarla vasfetmek gerekir.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim Allah Teâlâ bu konuda \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

((... \u0644\u064e\u064a\u0652\u0633\u064e \u0643\u064e\u0645\u0650\u062b\u0652\u0644\u0650\u0647\u0650 \u0634\u064e\u064a\u0652\u0621\u064c \u0648\u064e\u0647\u064f\u0648\u064e \u0627\u0644\u0633\u0651\u064e\u0645\u0650\u064a\u0639\u064f \u0627\u0644\u0628\u064e\u0635\u0650\u064a\u0631\u064f )) [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0634\u0648\u0631\u0649 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: 11]<\/span><\/p>\r\n

\"(Zât\u0131, isim, s\u0131fat ve fiillerinde yaratt\u0131klar\u0131ndan) O'nun benzeri hiçbir \u015fey yoktur. O, hakk\u0131yla i\u015fitendir, görendir.\" (\u015eûrâ Sûresi: 11)<\/span><\/p>\r\n

4. Meleklere îmân:<\/span><\/p>\r\n

Meleklere îmân; onlara özet ve ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak îmân etmeyi içerir. Bir müslüman, Allah’\u0131n melekleri oldu\u011funa, onlar\u0131 kendisine itaat etmeleri için yaratt\u0131\u011f\u0131na, onlar\u0131 nitelendirdi\u011fi gibi Allah’a yak\u0131n kullar oldu\u011funa ve Allah, onlara bir\u015fey söylemeden veya emretmeden konu\u015fmad\u0131klar\u0131na,onlara emretti\u011fi zaman da emrine itaat edip hemen yerine getirdiklerine inan\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim Allah Teâlâ onlar\u0131 \u015föyle vasfetmi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

(( \u064a\u064e\u0639\u0652\u0644\u064e\u0645\u064f \u0645\u064e\u0627 \u0628\u064e\u064a\u0652\u0646\u064e \u0623\u064e\u064a\u0652\u062f\u0650\u064a\u0647\u0650\u0645\u0652 \u0648\u064e\u0645\u064e\u0627 \u062e\u064e\u0644\u0652\u0641\u064e\u0647\u064f\u0645\u0652 \u0648\u064e\u0644\u0627 \u064a\u064e\u0634\u0652\u0641\u064e\u0639\u064f\u0648\u0646\u064e \u0625\u0650\u0644\u0627\u0651\u064e \u0644\u0650\u0645\u064e\u0646\u0650 \u0627\u0631\u0652\u062a\u064e\u0636\u064e\u0649 \u0648\u064e\u0647\u064f\u0645 \u0645\u0650\u0646\u0652 \u062e\u064e\u0634\u0652\u064a\u064e\u062a\u0650\u0647\u0650 \u0645\u064f\u0634\u0652\u0641\u0650\u0642\u064f\u0648\u0646\u064e )) [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0623\u0646\u0628\u064a\u0627\u0621 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: 28 ]<\/span><\/p>\r\n

\"Onlar\u0131n yapt\u0131klar\u0131n\u0131 (da yapacaklar\u0131n\u0131) ancak O bilir. Onlar ancak Allah’\u0131n râz\u0131 oldu\u011fu kimselere \u015fefaat ederler ve onlar, (Allah’\u0131n hilesinden emin olmad\u0131klar\u0131n\u0131 bilerek) ondan korkarlar.\" (Enbiyâ Sûresi: 28)<\/span><\/p>\r\n

Melekler pek çoktur. Onlardan kimisi Allah Teâlâ’n\u0131n ar\u015f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131makla, kimisi cennet ve cehennem bekçili\u011fi yapmakla, kimisi de kullar\u0131n amellerini kaydetmekle yükümlüdürler.<\/span><\/p>\r\n

Bizler, Allah Teâlâ ve elçisinin isimlerini bildirdikleri meleklere detayl\u0131 olarak inan\u0131r\u0131z.<\/span><\/p>\r\n

Örne\u011fin:<\/span><\/p>\r\n

Cebrail, Mîkâîl, cehennem bekçisi Mâlik ve sahih hadislerde bildirildi\u011fi üzere sûra üflemekle yükümlü olan \u0130srafil’dir.<\/span><\/p>\r\n

Âi\u015fe’den -Allah ondan râz\u0131 olsun- rivâyet olundu\u011funa göre Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u062e\u064f\u0644\u0650\u0642\u064e\u062a\u0650 \u0627\u0644\u0652\u0645\u0650\u0644\u0627\u064e\u0626\u0650\u0643\u064e\u0629\u064f \u0645\u0650\u0646\u0652 \u0646\u064f\u0648\u0631\u064d\u060c \u0648\u064e\u062e\u064f\u0644\u0650\u0642\u064e \u0627\u0644\u0652\u062c\u0627\u064e\u0646\u0651\u064f \u0645\u0650\u0646\u0652 \u0645\u0627\u064e\u0631\u0650\u062c\u064d \u0645\u0650\u0646\u0652 \u0646\u0627\u064e\u0631\u064d\u060c \u0648\u064e\u062e\u064f\u0644\u0650\u0642\u064e \u0622\u062f\u064e\u0645\u064f \u0645\u0650\u0645\u0627\u0651\u064e \u0648\u064f\u0635\u0650\u0641\u064e \u0644\u064e\u0643\u064f\u0645\u0652.)) [ \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0645\u0633\u0644\u0645 ]<\/span><\/p>\r\n

\"Melekler nurdan, cinler alevden, Âdem-aleyhisselâm- da size vasfedilen \u015feyden (balç\u0131ktan) yarat\u0131ld\u0131.\" (Müslim, sahihinde rivâyet etmi\u015ftir.)<\/span><\/p>\r\n

5. Kitaplara îmân:<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ’n\u0131n insanlar üzerindeki hakk\u0131n\u0131 aç\u0131klamalar\u0131 ve buna dâvet etmeleri için nebi ve elçilerine kitaplar indirdi\u011fine özet olarak îmân etmek gerekir.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim Allah Teâlâ bu konuda \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0644\u064e\u0642\u064e\u062f\u0652 \u0623\u064e\u0631\u0652\u0633\u064e\u0644\u0652\u0646\u064e\u0627 \u0631\u064f\u0633\u064f\u0644\u064e\u0646\u064e\u0627 \u0628\u0650\u0627\u0644\u0652\u0628\u064e\u064a\u0651\u0650\u0646\u064e\u0627\u062a\u0650 \u0648\u064e\u0623\u064e\u0646\u0652\u0632\u064e\u0644\u0652\u0646\u064e\u0627 \u0645\u064e\u0639\u064e\u0647\u064f\u0645\u064f \u0627\u0644\u0652\u0643\u0650\u062a\u064e\u0627\u0628\u064e \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u0645\u0650\u064a\u0632\u064e\u0627\u0646\u064e \u0644\u0650\u064a\u064e\u0642\u064f\u0648\u0645\u064e \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0627\u0633\u064f \u0628\u0650\u0627\u0644\u0652\u0642\u0650\u0633\u0652\u0637\u0650...)) [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u062d\u062f\u064a\u062f \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629 :25]<\/span><\/p>\r\n

\"Andolsun ki biz, elçilerimizi apaç\u0131k delîllerle gönderdik ve insanlar adâleti ayakta tutsunlar diye onlarla birlikte Kitab’\u0131 ve Mîzân’\u0131 indirdik.\" (Hadîd Sûresi: 25)<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ’n\u0131n isimlerini bildirdi\u011fi, Tevrât, \u0130ncil, Zebûr ve Kur’an-\u0131 Kerîm gibi kitaplar\u0131n hepsine ayr\u0131 ayr\u0131 îmân ederiz.<\/span><\/p>\r\n

Kur’an-\u0131 Kerîm, bu kitaplar\u0131n en fazîletlisi ve sonuncusu, hepsini kontrolü alt\u0131na alan, onlara hükmeden ve onlar\u0131 do\u011frulayan kitapt\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Kur’an-\u0131 Kerîm, Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-’in sünneti ile birlikte bu ümmetin hepsinin ona uyup, hayat\u0131n her safhas\u0131nda uygulamas\u0131 gereken bir kitapt\u0131r.Çünkü Allah Teâlâ, elçisi Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-’i insanlarla cinlerin hepsine birden elçi olarak göndermi\u015f, aralar\u0131nda onunla hükmetmesi için de ona Kur’an-\u0131 Kerîm’i indirip, onu gönüllerdeki dertlere \u015fifâ, her \u015feyi aç\u0131klayan, mü’minler için bir hidâyet ve rahmet k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim Allah Teâlâ bu konuda \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0648\u064e\u0647\u064e\u0640\u0630\u064e\u0627 \u0643\u0650\u062a\u064e\u0627\u0628\u064c \u0623\u064e\u0646\u0632\u064e\u0644\u0652\u0646\u064e\u0627\u0647\u064f \u0645\u064f\u0628\u064e\u0627\u0631\u064e\u0643\u064c \u0641\u064e\u0627\u062a\u0651\u064e\u0628\u0650\u0639\u064f\u0648\u0647\u064f \u0648\u064e\u0627\u062a\u0651\u064e\u0642\u064f\u0648\u0627\u0652 \u0644\u064e\u0639\u064e\u0644\u0651\u064e\u0643\u064f\u0645\u0652 \u062a\u064f\u0631\u0652\u062d\u064e\u0645\u064f\u0648\u0646\u064e )) [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0623\u0646\u0639\u0627\u0645 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629 :155]<\/span><\/p>\r\n

\"(Muhammed’e) indirdi\u011fimiz bu (Kur’an), öyle bir kitapt\u0131r ki, onun hay\u0131r ve bereketi pek çoktur. O halde onun (emir ve yasaklar\u0131na) uyun.(Allâh’\u0131n emirlerine kar\u015f\u0131 gelmekten) korkun. Umulur ki merhamet olunursunuz.\" (En'âm Sûresi: 155)<\/span><\/p>\r\n

6. Elçilere (peygamberlere) îmân:<\/span><\/p>\r\n

Elçilere özet ve ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak îmân etmek  gerekir. Allah Teâlâ (kendisine itaat eden) kullar\u0131n\u0131 cennetle müjdelemek, (kendisini inkâr edeni veya kendisine kar\u015f\u0131 gelenleri de cehennemle) uyarmak ve insanlar\u0131 hakka davet etmek için elçiler gönderdi\u011fine îmân ederiz. Elçilerin ça\u011fr\u0131s\u0131na uyanlar saadeti kazanm\u0131\u015flar, onlara ayk\u0131r\u0131 hareket edenler ise hüsrana u\u011fray\u0131p pi\u015fman olmu\u015flard\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Nebi ve elçilerin sonuncusu ve en faziletlisi, Nebimiz Abdullah o\u011flu Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-’dir.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim Allah Teâlâ bu konuda \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0648\u064e\u0644\u064e\u0642\u064e\u062f\u0652 \u0628\u064e\u0639\u064e\u062b\u0652\u0646\u064e\u0627 \u0641\u0650\u064a \u0643\u064f\u0644\u0651\u0650 \u0623\u064f\u0645\u0651\u064e\u0629\u064d \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u0627\u064b \u0623\u064e\u0646\u0650 \u0627\u0639\u0652\u0628\u064f\u062f\u064f\u0648\u0627 \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064e \u0648\u064e\u0627\u062c\u0652\u062a\u064e\u0646\u0650\u0628\u064f\u0648\u0627\u0652 \u0627\u0644\u0637\u0651\u064e\u0627\u063a\u064f\u0648\u062a\u064e... )) [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0646\u062d\u0644 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629 :36 ]<\/span><\/p>\r\n

\"Andolsun ki biz, (geçmi\u015fte) her ümmete bir elçi gönderdik (ve ona \u015föyle söylemesini emrettik): ‘Yaln\u0131zca Allah’a ibâdet edin ve Tâ\u011fûttan uzak durun.::\" (Nahl Sûresi: 36)<\/span><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Nûh, Hûd, Sâlih, \u0130brahîm ve di\u011ferleri gibi Allah’\u0131n isimlerini zikretti\u011fi veya elçisi Muhammed -salllallahu aleyhi ve sellem-’in de adlar\u0131n\u0131 belirtti\u011fi nebi ve elçilere ayr\u0131 ayr\u0131 îmân ederiz.<\/span><\/p>\r\n

-Allah’\u0131n en de\u011ferli salât ve en temiz selâm\u0131, onlar\u0131n ve bizim Nebimiz Muhammed-sallallahu aleyhi ve sellem-’in üzerine olsun-.<\/span><\/p>\r\n

7. Âhiret gününe îmân:<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ ve elçisi Muhammed -salllallahu aleyhi ve sellem-’in haber verdikleri, ölümden sonraki kabir fitnesi, kabir azab\u0131 ve nimetleri, k\u0131yâmet gününün deh\u015fet ve \u015fiddeti, s\u0131rat köprüsü, amellerin tart\u0131laca\u011f\u0131 terazi (mîzân), amellerin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 olan cezâ veya mükâfat, amel defterlerinin insanlar\u0131n aras\u0131nda yay\u0131lmas\u0131, kiminin amel defterini sa\u011f\u0131ndan, kiminin solundan, kiminin de arkas\u0131ndan alacak olmas\u0131 gibi \u015feylere inanmak, âhiret gününe îmâna girer.<\/span><\/p>\r\n

Yine, Nebimiz Muhammed -salllallahu aleyhi ve sellem-’e verilen havuza, cennet ve cehenneme, mü’minlerin cennette Rableri Subhânehu ve Teâlâ'y\u0131 göreceklerine, Rablerinin onlarla konu\u015faca\u011f\u0131na, Kur’an-\u0131 Kerîm ve sahîh hadislerde Rasûlullah -salllallahu aleyhi ve sellem-’den âhiret günü ile ilgili haber verilen di\u011fer \u015feylerin hepsine birden inanmak da âhiret gününe îmâna girer ki, bunlar\u0131 Allah Teâlâ ve elçisi Muhammed -salllallahu aleyhi ve sellem-’in aç\u0131klad\u0131\u011f\u0131 gibi tasdik edip îmân etmek gerekir.<\/span><\/p>\r\n

8. Kadere îmân:<\/span><\/p>\r\n

Kadere îmân, dört \u015feyi içerir: \u0130lim, kitâbe (yazma), yaratma ve me\u015fiyet (dileme).<\/span><\/p>\r\n

Bu dör \u015feyin detaylar\u0131n\u0131 ö\u011frenmek için: (34732<\/a>), (49004<\/a>) ve (20806<\/a>) nolu sorular\u0131n cevaplar\u0131na bakabilirsiniz.<\/span><\/p>\r\n

9. \u015eunlar da Allah'a îmân konusuna girer:<\/span><\/p>\r\n

Îmân; dil ile ikrâr edip kalp ile tasdik ettikten sonra, inand\u0131\u011f\u0131n\u0131 amelî olarak ya\u015famak oldu\u011funa, Allah Teâlâ’ya itaatle (emirlerini yerine getirmekle) îmân\u0131n artaca\u011f\u0131na, isyanla (O'nun emirlerini yerine getirmemekle) azalaca\u011f\u0131na, \u015firk ve küfür d\u0131\u015f\u0131nda, zinâ, h\u0131rs\u0131zl\u0131k, faiz yemek, sarho\u015fluk verici \u015feyleri içmek, ana-babaya itaatsizlik etmek ve buna benzer büyük günahlar\u0131 i\u015fledi\u011finden dolay\u0131 bunlar\u0131 helâl saymad\u0131kça- müslüman\u0131 tekfîr etmenin (kâfir sayman\u0131n) câiz olmad\u0131\u011f\u0131na inanmak da Allah’a îmân konusuna girer.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim Allah Teâlâ bu konuda \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0625\u0650\u0646\u0651\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064e \u0644\u0627\u064e \u064a\u064e\u063a\u0652\u0641\u0650\u0631\u064f \u0623\u064e\u0646 \u064a\u064f\u0634\u0652\u0631\u064e\u0643\u064e \u0628\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u064a\u064e\u063a\u0652\u0641\u0650\u0631\u064f \u0645\u064e\u0627 \u062f\u064f\u0648\u0646\u064e \u0630\u064e\u0644\u0650\u0643\u064e \u0644\u0650\u0645\u064e\u0646 \u064a\u064e\u0634\u064e\u0627\u0621...)) [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0646\u0633\u0627\u0621 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629 :48 ]<\/span><\/p>\r\n

\"\u015eüphesiz Allah, kendisine ortak ko\u015fulmas\u0131n\u0131 (ve inkâr\u0131) asla ba\u011f\u0131\u015flamaz. Bunun d\u0131\u015f\u0131ndakileri (günahlar\u0131) diledi\u011fine ba\u011f\u0131\u015flar.\" (Nisâ Sûresi: 48)<\/span><\/p>\r\n

Rasûlullah-salllallahu aleyhi ve sellem-’den mütevâtir hadislerle sabit oldu\u011funa göre, kalbinde hardal tanesi kadar îmân olan kimseyi Allah Teâlâ cehennemden ç\u0131karacakt\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

10. Allah Teâlâ için sevmek ve O’nun için kin beslemek (bu\u011fzetmek), O’nun için dostluk kurmak ve O’nun için dü\u015fmanl\u0131k etmek de Allah’a îmândand\u0131r. Bu sebeple mü’min, mü’minleri sevip onlarla dost olur, kâfirlere de bu\u011fzedip onlara dü\u015fmanl\u0131k eder.<\/span><\/p>\r\n

Bu ümmetin mü’minlerinin ba\u015f\u0131nda da Rasûlullah -salllallahu aleyhi ve sellem-’in ashâb\u0131 gelir.<\/span><\/p>\r\n

Nebi -salllallahu aleyhi ve sellem-’in:<\/span><\/p>\r\n

(( \u062e\u064e\u064a\u0652\u0631\u064f \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0627\u0633\u0650 \u0642\u064e\u0631\u0652\u0646\u064a\u0650\u060c \u062b\u064f\u0645\u0651\u064e \u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u064a\u064e\u0644\u0648\u064f\u0646\u064e\u0647\u064f\u0645\u0652\u060c \u062b\u064f\u0645\u0651\u064e \u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u064a\u064e\u0644\u0648\u064f\u0646\u064e\u0647\u064f\u0645\u0652.)) [\u0645\u062a\u0641\u0642 \u0639\u0644\u064a\u0647]<\/span><\/p>\r\n

\"Dönemlerin en hay\u0131rl\u0131s\u0131, benim ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m dönemdir. Sonra onlar\u0131 izleyenler, sonra da onlar\u0131 izleyenlerdir.\" (Buhârî ve Müslim)<\/span><\/p>\r\n

Sözü gere\u011fi, ehli sünnet vel-cemaat inanc\u0131na sahip mü’minler, Rasûlullah -salllallahu aleyhi ve sellem-’in ashâb\u0131n\u0131 sever, onlara dostluk eder ve onlar\u0131n nebilerden sonra insanlar\u0131n en fazîletlileri olduklar\u0131na inan\u0131rlar.<\/span><\/p>\r\n

Ehli sünnet vel-cemaat inanc\u0131na sahip mü’minler, Rasûlullah -salllallahu aleyhi ve sellem-’in ashâb\u0131ndan en fazîletli olan\u0131n\u0131n s\u0131ras\u0131yla S\u0131dd\u0131k lakapl\u0131 Ebû Bekir, sonra Fârûk[1]<\/a> lakapl\u0131 Ömer, sonra Zün-Nûreyn[2]<\/a>lakapl\u0131 Osman, sonra Murtezâ[3]<\/a> lakapl\u0131 Ali, onlardan sonra cennetle müjdelenen di\u011fer alt\u0131 sahâbe ve daha sonra di\u011fer sahâbe geldi\u011fine inan\u0131rlar. -Allah onlar\u0131n hepsinden râz\u0131 olsun-.<\/span><\/p>\r\n

Ehli sünnet vel-cemaat inanc\u0131na sahip mü’minler, sahâbe aras\u0131nda meydana gelen anla\u015fmazl\u0131klar konusunda tarafs\u0131z kal\u0131r ve onlar\u0131n bu konuda içtihad ettiklerine, içtihad etti\u011fi meselede do\u011fruyu bulan\u0131n iki ecir, hata edenin de bir ecir kazand\u0131\u011f\u0131na inan\u0131rlar.<\/span><\/p>\r\n

Ehli sünnet vel-cemaat inanc\u0131na sahip mü’minler, Rasûlullah -salllallahu aleyhi ve sellem-’den kendisine inanan beytini sever, onlara ve mü’minlerin anneleri durumundaki Rasûlullah -salllallahu aleyhi ve sellem-’in han\u0131mlar\u0131na dostluk eder ve Allah Teâlâ’n\u0131n onlar\u0131n hepsinden râz\u0131 olmas\u0131n\u0131 isterler.<\/span><\/p>\r\n

Ehli sünnet vel-cemaat inanc\u0131na sahip mü’minler, Rasûlullah -salllallahu aleyhi ve sellem-’in ashâb\u0131na bu\u011fzeden, onlara küfreden, ehl-i beyt hakk\u0131nda a\u015f\u0131r\u0131ya giden, onlar\u0131 Allah -azze ve celle-'nin uygun gördü\u011fünden daha yüksek makamlara yükselten Râfizîlerin[4]<\/a> yolundan uzak dururlar.<\/span><\/p>\r\n

Ehli sünnet vel-cemaat inanc\u0131na sahip mü’minler, söz veya fiilleriyle ehl-i beyte eziyet eden Nâs\u0131blar\u0131n[5]<\/a> yoluna girmekten de uzak dururlar.<\/span><\/p>\r\n

11. Burada özet olarak anlatt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015feylerin hepsi Allah Teâlâ’n\u0131n, elçisi Muhammed -salllallahu aleyhi ve sellem- ile gönderdi\u011fi do\u011fru inanc\u0131n tâ kendisidir. Bu, cehennem azab\u0131ndan kurtularak cennete girecek  f\u0131rka olan ehli sünnet vel-cemaat inanc\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Ehli sünnet vel-cemaat, Nebi -salllallahu aleyhi ve sellem-'in haklar\u0131nda \u015föyle buyurdu\u011fu kimselerdir:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0644\u0627\u064e \u062a\u064e\u0632\u0627\u064e\u0644\u064f \u0637\u064e\u0627\u0626\u0650\u0641\u064e\u0629\u064c \u0645\u0650\u0646\u0652 \u0623\u064f\u0645\u0651\u064e\u062a\u064a\u0650 \u0639\u064e\u0644\u0649\u064e \u0627\u0644\u0652\u062d\u064e\u0642\u0651\u0650 \u0645\u064e\u0646\u0652\u0635\u064f\u0648\u0631\u064e\u0629\u064c \u0644\u0627\u064e \u064a\u064e\u0636\u064f\u0631\u0651\u064f\u0647\u064f\u0645\u0652 \u0645\u064e\u0646\u0652 \u062e\u064e\u0630\u064e\u0644\u064e\u0647\u064f\u0645\u0652 \u062d\u064e\u062a\u0649\u0651\u064e \u064a\u064e\u0623\u0652\u062a\u0650\u064a\u064e \u0623\u064e\u0645\u0652\u0631\u064f \u0627\u0644\u0644\u0647\u0650 \u0633\u064f\u0628\u0652\u062d\u064e\u0627\u0646\u064e\u0647\u064f.))<\/span><\/p>\r\n

\"Ümmetimden bir grup, hak yolda muzaffer olacak  ve Allah Teâlâ’n\u0131n emri (k\u0131yâmet günü) gelinceye kadar kendilerine kar\u015f\u0131 olanlar, onlara hiçbir zarar veremeyeceklerdir.\"<\/span><\/p>\r\n

Ba\u015fka bir hadiste \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0627\u0650\u0641\u0652\u062a\u064e\u0631\u064e\u0642\u064e\u062a\u0650 \u0627\u0644\u0652\u064a\u064e\u0647\u064f\u0648\u062f\u064f \u0639\u064e\u0644\u0649\u064e \u0625\u0650\u062d\u0652\u062f\u0649\u064e \u0648\u064e\u0633\u064e\u0628\u0652\u0639\u0650\u064a\u0646\u064e \u0641\u0650\u0631\u0652\u0642\u064e\u0629\u064b\u060c \u0648\u064e\u0627\u0641\u0652\u062a\u064e\u0631\u064e\u0642\u064e\u062a\u0650 \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0635\u0627\u064e\u0631\u064e\u0649 \u0639\u064e\u0644\u0649\u064e \u0627\u062b\u0652\u0646\u064e\u062a\u064e\u064a\u0652\u0646\u0650 \u0648\u064e\u0633\u064e\u0628\u0652\u0639\u0650\u064a\u0646\u064e \u0641\u0650\u0631\u0652\u0642\u064e\u0629\u064b\u060c \u0648\u064e\u0633\u064e\u062a\u064e\u0641\u0652\u062a\u064e\u0631\u0650\u0642\u064f \u0647\u064e\u0630\u0650\u0647\u0650 \u0627\u0652\u0644\u0623\u064f\u0645\u0651\u064e\u0629\u064f \u0639\u064e\u0644\u0649\u064e \u062b\u064e\u0644\u0627\u064e\u062b\u064d \u0648\u064e\u0633\u064e\u0628\u0652\u0639\u0650\u064a\u0646\u064e \u0641\u0650\u0631\u0652\u0642\u064e\u0629\u064b \u0643\u064f\u0644\u0651\u064f\u0647\u0627\u064e \u0641\u064a\u0650 \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0627\u0631\u0650 \u0625\u0650\u0644\u0627\u0651\u064e \u0648\u064e\u0627\u062d\u0650\u062f\u064e\u0629\u064b. \u0642\u0627\u064e\u0644\u064e \u0627\u0644\u0635\u0651\u064e\u062d\u0627\u064e\u0628\u064e\u0629\u064f: \u0645\u064e\u0646\u0652 \u0647\u0650\u064a\u064e \u064a\u0627\u064e \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064e \u0627\u0644\u0644\u0647\u0650\u061f \u0642\u0627\u064e\u0644\u064e: \u0645\u064e\u0646\u0652 \u0643\u0627\u064e\u0646\u064e \u0639\u064e\u0644\u0649\u064e \u0645\u0650\u062b\u0652\u0644\u0650 \u0645\u0627\u064e \u0623\u064e\u0646\u0627\u064e \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0623\u064e\u0635\u0652\u062d\u0627\u064e\u0628\u064a\u0650.))<\/span><\/p>\r\n

\"Yahudiler, yetmi\u015f bir f\u0131rkaya ayr\u0131ld\u0131lar. Hristiyanlar yetmi\u015f iki f\u0131rkaya ayr\u0131ld\u0131lar. Bu ümmet ise yetmi\u015f üç f\u0131rkaya ayr\u0131lacakt\u0131r. Biri d\u0131\u015f\u0131nda hepsi cehennemdedir.<\/span><\/p>\r\n

Bunun üzerine sahâbe:<\/span><\/p>\r\n

-O f\u0131rka hangisidir Ey Allah’\u0131n elçisi? diye sordular.<\/span><\/p>\r\n

Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- buyurdu ki:<\/span><\/p>\r\n

-Benim ve ashâb\u0131m\u0131n bulundu\u011fu yol üzere olanlard\u0131r.\"<\/span><\/p>\r\n

S\u0131ms\u0131k\u0131 sar\u0131lmas\u0131 ve o yolda gidilmesi ve ona ayk\u0131r\u0131 hareket etmekten \u015fiddetle sak\u0131n\u0131lmas\u0131 gereken inanç, i\u015fte bu inançt\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

12. Bu inançtan sapan ve onun aksine hareket edenler pek çoktur.Bunlardan baz\u0131lar\u0131 putlara, baz\u0131lar\u0131 meleklere, baz\u0131lar\u0131 velilere, baz\u0131lar\u0131 cinlere, baz\u0131lar\u0131 a\u011façlara, baz\u0131lar\u0131 ta\u015flara, baz\u0131lar\u0131 da ba\u015fka \u015feylere taparlar.<\/span><\/p>\r\n

Bu gibi kimseler, elçilerin ça\u011fr\u0131s\u0131na uymam\u0131\u015flar, aksine onlara ayk\u0131r\u0131 hareket ederek onlarla inatla\u015fm\u0131\u015flard\u0131r. Nitekim Kurey\u015f ve di\u011fer baz\u0131 Arap kabileleri de Nebimiz Muhammed -salllallahu aleyhi ve sellem-’e kar\u015f\u0131 böyle yapm\u0131\u015flard\u0131.<\/span><\/p>\r\n

Câhiliyet toplumu araplar\u0131, putlardan ihtiyaçlar\u0131n\u0131 gidermelerini, hastalar\u0131na \u015fifâ vermelerini, dü\u015fmanlar\u0131na kar\u015f\u0131 kendilerine yard\u0131m etmelerini isterler ve o putlara kurbanlar keserler ve adaklar adarlard\u0131. Rasûlullah -salllallahu aleyhi ve sellem- onlara bu davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n çirkin oldu\u011funu söyleyip, ibâdeti yaln\u0131zca Allah’a hâlis k\u0131lmalar\u0131n\u0131 emredince, bunu garip kar\u015f\u0131layarak onu reddettiler ve \u015föyle dediler:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0623\u064e\u062c\u064e\u0639\u064e\u0644\u064e \u0627\u0644\u0622\u0644\u0650\u0647\u064e\u0629\u064e \u0625\u0650\u0644\u064e\u0647\u064b\u0627 \u0648\u064e\u0627\u062d\u0650\u062f\u064b\u0627 \u0625\u0650\u0646\u0651\u064e \u0647\u064e\u0630\u064e\u0627 \u0644\u064e\u0634\u064e\u064a\u0652\u0621\u064c \u0639\u064f\u062c\u064e\u0627\u0628\u064c )) [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0635 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: 5]<\/span><\/p>\r\n

\"O (Muhammed), (o kadar çok) ilâhlar\u0131 nas\u0131l oldu da bir tek ilâh yapt\u0131? Do\u011frusu, (haber verdi\u011fi ve insanlar\u0131 ona dâvet etti\u011fi) bu, ne tuhaf bir \u015feydir.\" (Sâd Sûresi: 5)<\/span><\/p>\r\n

Daha sonra durumlar de\u011fi\u015fti.\u0130nsanlar\u0131n ço\u011funa cehâlet hâkim oldu.Öyle ki insanlar\u0131n ço\u011fu câhiliyet dînine yeniden döndüler.Nebiler ve veliler konusunda a\u015f\u0131r\u0131ya gitmek, onlara yalvar\u0131p yakarmak ve onlardan yard\u0131m dilemek gibi \u015firke götüren amelleri i\u015flemeye ba\u015flad\u0131lar. Bu insanlar\u0131n ço\u011fu Lâ ilâhe illallah’\u0131n anlam\u0131n\u0131 câhiliyet devrindeki mü\u015frik Araplar kadar bilemediler.\u0130nsanlar aras\u0131nda cehâletin hâkim olmas\u0131 ve Nebi -salllallahu aleyhi ve sellem-’den sonra uzun süre geçmesi sebebiyle bu \u015firk, günümüze kadar yayg\u0131nla\u015fmaya devam etmi\u015ftir.<\/span><\/p>\r\n

13. Ça\u011f\u0131m\u0131zdaki Marks ve Lenin gibi kimselere uyan inkârc\u0131 kâfirlerin inand\u0131klar\u0131 \u015feyler de do\u011fru inanca z\u0131t ve elçilerin getirdikleri \u015feylere ayk\u0131r\u0131 fikir inançlar\u0131ndand\u0131r. Bu kimseler, ideolojilerine ister sosyalizm, ister komünizm, ister baasç\u0131l\u0131k[6]<\/a>, isterse ba\u015fka isimler versinler,bu inkârc\u0131lar\u0131n temel prensipleri \u015fudur: “Allah yoktur” ve “Hayat maddeden ibârettir”.<\/span><\/p>\r\n

Âhireti, cenneti, cehennemi ve bütün dînleri inkâr etmek, bunlar\u0131n temel prensiplerindendir. Yazd\u0131klar\u0131 kitaplar\u0131 okuyan ve bulunduklar\u0131 yolu ara\u015ft\u0131ran birisi, bu yakînen görebilir. \u015eüphesiz bütün semâvî dînlere z\u0131t olan bu inanç, mensuplar\u0131n\u0131 dünya ve âhirette en kötü âkibetlere götürür.<\/span><\/p>\r\n

14. Bât\u0131nîlik ve tasavvuf mezheplerine mensup baz\u0131 kimselerin, evliyâ dedikleri baz\u0131 kimseleri kâinatttaki i\u015fleri idâre etmede ve mahlûkât\u0131n i\u015flerini çekip çevirmede onlar\u0131 Allah’a ortak etmeleri de do\u011fru inanca ayk\u0131r\u0131 olan inançlardand\u0131r. Onlar bu kimseleri Kutup[7]<\/a>, Veted[8]<\/a>, \u011eavs[9]<\/a>ve benzeri isimlerle adland\u0131r\u0131rlar ki bu isimleri ilahlar\u0131 için kendileri icât etmi\u015flerdir. Bu ise, Allah Teâlâ’n\u0131n rubûbiyet s\u0131fatlar\u0131 konusunda i\u015flenen \u015firkin en çirkini ve câhiliyet dönemindeki Araplar\u0131n \u015firkinden daha kötüdür. Çünkü câhiliyet Araplar\u0131 rubûbiyette de\u011fil de ulûhiyette (ibâdette)  Allah’a ortak ko\u015fmu\u015flar, bu \u015firki de bolluk zaman\u0131nda i\u015flemi\u015flerdir. Ancak s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 ve zor zamanlarda ibâdeti yaln\u0131zca Allah’a hâlis k\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim Allah Teâlâ onlar hakk\u0131nda \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0641\u064e\u0625\u0650\u0630\u064e\u0627 \u0631\u064e\u0643\u0650\u0628\u064f\u0648\u0627 \u0641\u0650\u064a \u0627\u0644\u0652\u0641\u064f\u0644\u0652\u0643\u0650 \u062f\u064e\u0639\u064e\u0648\u064f\u0627 \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064e \u0645\u064f\u062e\u0652\u0644\u0650\u0635\u0650\u064a\u0646\u064e \u0644\u064e\u0647\u064f \u0627\u0644\u062f\u0651\u0650\u064a\u0646\u064e \u0641\u064e\u0644\u064e\u0645\u0651\u064e\u0627 \u0646\u064e\u062c\u0651\u064e\u0627\u0647\u064f\u0645\u0652 \u0625\u0650\u0644\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0652\u0628\u064e\u0631\u0651\u0650 \u0625\u0650\u0630\u064e\u0627 \u0647\u064f\u0645\u0652 \u064a\u064f\u0634\u0652\u0631\u0650\u0643\u064f\u0648\u0646\u064e )) [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0639\u0646\u0643\u0628\u0648\u062a \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629 :65]<\/span><\/p>\r\n

\"(Mü\u015frikler) gemiye bindikleri (ve bo\u011fulmaktan korktuklar\u0131nda), dîni yaln\u0131zca Allah’a hâlis k\u0131larak Allah’a yalvar\u0131rlar. Ancak (Allah) onlar\u0131 kurtar\u0131p sâlimen karaya ç\u0131kard\u0131\u011f\u0131nda, onlar tekrar (Allah’a) ortak ko\u015farlar.\" (Ankebut Sûresi: 65)<\/span><\/p>\r\n

Ancak câhiliyet Araplar\u0131, rubûbiyetin yaln\u0131zca Allah’a âit oldu\u011funu itiraf ediyorlard\u0131.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim Allah Teâlâ onlar hakk\u0131nda \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0648\u064e\u0644\u064e\u0626\u0650\u0646 \u0633\u064e\u0623\u064e\u0644\u0652\u062a\u064e\u0647\u064f\u0645 \u0645\u0651\u064e\u0646\u0652 \u062e\u064e\u0644\u064e\u0642\u064e\u0647\u064f\u0645\u0652 \u0644\u064e\u064a\u064e\u0642\u064f\u0648\u0644\u064f\u0646\u0651\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647...)) [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0632\u062e\u0631\u0641 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: 87]<\/span><\/p>\r\n

\"(Ey Nebi!) Mü\u015friklere kendilerini kimin yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 sorarsan, ‘(Bizi) muhakkak ki Allah yaratt\u0131’ diyeceklerdir.\" (Zuhruf Sûresi: 87)<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ ba\u015fka bir âyette \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0642\u064f\u0644\u0652 \u0645\u064e\u0646 \u064a\u064e\u0631\u0652\u0632\u064f\u0642\u064f\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0645\u0650\u0646\u064e \u0627\u0644\u0633\u0651\u064e\u0645\u064e\u0627\u0621\u0650 \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u0623\u064e\u0631\u0652\u0636\u0650 \u0623\u064e\u0645\u0651\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064e\u0645\u0652\u0644\u0650\u0643\u064f \u0627\u0644\u0633\u0651\u064e\u0645\u0652\u0639\u064e \u0648\u0627\u0644\u0623\u064e\u0628\u0652\u0635\u064e\u0627\u0631\u064e \u0648\u064e\u0645\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064f\u062e\u0652\u0631\u0650\u062c\u064f \u0627\u0644\u0652\u062d\u064e\u064a\u0651\u064e \u0645\u0650\u0646\u064e \u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u064a\u0651\u0650\u062a\u0650 \u0648\u064e\u064a\u064f\u062e\u0652\u0631\u0650\u062c\u064f \u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u064a\u0651\u064e\u062a\u064e \u0645\u0650\u0646\u064e \u0627\u0644\u0652\u062d\u064e\u064a\u0651\u0650 \u0648\u064e\u0645\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064f\u062f\u064e\u0628\u0651\u0650\u0631\u064f \u0627\u0644\u0623\u064e\u0645\u0652\u0631\u064e \u0641\u064e\u0633\u064e\u064a\u064e\u0642\u064f\u0648\u0644\u064f\u0648\u0646\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064f \u0641\u064e\u0642\u064f\u0644\u0652 \u0623\u064e\u0641\u064e\u0644\u0627\u064e \u062a\u064e\u062a\u0651\u064e\u0642\u064f\u0648\u0646\u064e )) [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u064a\u0648\u0646\u0633 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629 :31 ]<\/span><\/p>\r\n

\"(Ey Nebi! Mü\u015friklere) de ki: Gökten (ya\u011fmur ya\u011fd\u0131rarak) ve yerden (bitkiler ye\u015ferterek) size kim r\u0131z\u0131k veriyor? Ya da kulaklara ve gözlere kim sahip oluyor? Ölüden diriyi, diriden ölüyü kim ç\u0131kar\u0131yor? (Kâinattaki) i\u015fleri kim idâre ediyor? (Bütün bunlar\u0131 yapan) Allah, diyeceklerdir. O halde onlara  de ki: (Ba\u015fkas\u0131na ibâdet ederseniz) Allah’\u0131n (azab\u0131na mâruz kalmaktan) korkmaz m\u0131s\u0131n\u0131z.\" (Yunus Sûresi: 31)<\/span><\/p>\r\n

Bu anlamdaki âyetler pek çoktur.<\/span><\/p>\r\n

15. \u0130sim ve s\u0131fatlar konusunda do\u011fru inanca ayk\u0131r\u0131 inançlardan birisi de, Allah’\u0131n s\u0131fatlar\u0131n\u0131 reddeden ve O’nu kemâl s\u0131fatlar\u0131ndan soyutlayarak yoklar\u0131n, cans\u0131z ve imkâns\u0131z \u015feylerin s\u0131fatlar\u0131yla nitelendiren, Cehmiyye[10]<\/a>, Mu’tezile[11]<\/a> ve onlar\u0131n izledi\u011fi yolda giden bid’at ehlinin inanc\u0131d\u0131r. Allah Teâlâ, onlar\u0131n söylediklerinden münezzehtir.<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ’n\u0131n s\u0131fatlar\u0131ndan bir k\u0131sm\u0131n\u0131 reddedip bir k\u0131sm\u0131n\u0131 isbât eden E\u015f’arîler[12]<\/a> de bu k\u0131sma girer. Zirâ E\u015f’arîler, isbât ettikleri s\u0131fatlarda reddedip kaçt\u0131klar\u0131 s\u0131fatlar\u0131n bir benzeri vard\u0131r. Onlar, s\u0131fatlar\u0131n delillerini te’vil etmek sûretiyle naklî ve aklî delillere ayk\u0131r\u0131 davran\u0131p apaç\u0131k bir çeli\u015fki içerisine dü\u015fmü\u015flerdir.<\/span><\/p>\r\n

Abdulaziz b. Baz'\u0131n; \"Do\u011fru \u0130nanç ve Bu \u0130nanca Ayk\u0131r\u0131 \u015eeyler\" adl\u0131 kitapç\u0131\u011f\u0131ndan özetlenerek al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ en iyi bilendir.<\/span><\/p>\r\n

[1]<\/a> Fâruk: Hak ile bât\u0131l\u0131 birbirinden ay\u0131rt eden kimse demektir.<\/span><\/p>\r\n

[2]<\/a> Zün-Nûreyn:\u0130ki nûr sâhibi kimse demektir.Peygamber-sallallahu aleyhi ve sellem-’in iki k\u0131z\u0131yla evlendi\u011fi için bu lakapla an\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

[3]<\/a> Murtezâ: Râz\u0131 olunan kimse demektir.<\/span><\/p>\r\n

[4]<\/a> Râfizîler: Râfiza mezhebine mensup kimselerdir.Bunlar \u015eiân\u0131n a\u015f\u0131r\u0131lar\u0131 olup, Ebû Bekir ve Ömer’in halifeli\u011fini kabul etti\u011fi için Zeyd b. Ali el-Hüseyin’i terketmi\u015fler ve daha önce dedesinden yard\u0131m\u0131 esirgedikleri gibi, Kûfe’de yard\u0131m\u0131 ondan da esirgemi\u015flerdir. Böylece onlara Râfiza denilmi\u015ftir.Bunlar Zeydiyye, \u0130mâmiyye ve Keysâniyye olmak üzere üç gruba ayr\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.Bu üç grup da ayr\u0131ca kendi aralar\u0131nda pek çok gruba ayr\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.Râfiza kelimesi,baz\u0131 âlimler taraf\u0131ndan \u015eiâ anlam\u0131nda kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.Akâid meselesinde \u015eiân\u0131n çok az\u0131 ehli sünnet’e olmak üzere, bir k\u0131sm\u0131 Mü\u015febbihe’ye, bir k\u0131sm\u0131 da Mu’tezile’ye uyar. (Mütercim)<\/span><\/p>\r\n

[5]<\/a> Nevâs\u0131b ya da Nâs\u0131be (Nâs\u0131bîler): Hz.Ali ve Ehli Beyt’e kar\u015f\u0131 dü\u015fmanl\u0131k besleyen, onlara dil uzatan, söz ve hareketleriyle onlara eziyet eden, bununla da yetinmeyerek onlar\u0131n kâfir olduklar\u0131n\u0131 söyleyip kanlar\u0131n\u0131 ak\u0131tmay\u0131 helâl görenlerdir.Bunlar, Râf\u0131zîlerin kar\u015f\u0131tlar\u0131d\u0131rlar. (Mütercim)<\/span><\/p>\r\n

[6]<\/a> Lübnanl\u0131 Marunî H\u0131ristiyan Mi\u015fel Aflak taraf\u0131ndan kurulan “Baasç\u0131l\u0131k\/Dirili\u015f” hareketi, Arap milliyetçili\u011fine dayanan sosyalist bir harekettir. <\/span><\/p>\r\n

[7]<\/a> Kutup: Zaman\u0131n tek öncüsü anlam\u0131ndad\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

[8]<\/a> Veted: Zaman\u0131n tek dayana\u011f\u0131 anlam\u0131ndad\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

[9]<\/a> \u011eavs: Yard\u0131ma ko\u015fan anlam\u0131ndad\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

[10]<\/a> Cehmiyye: Cehm b. Safvân’a uyduklar\u0131 için bu adla an\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.Cehm b. Safvân, sap\u0131k, bid’atç\u0131 ve Cehmiyye’nin ba\u015f\u0131d\u0131r.Tirmiz’de yeti\u015fen Cehm, Belh \u015fehrine gider ve orada Mukâtil b.Süleyman’\u0131n mescidinde onunla birlikte namaz k\u0131lar.\u0130kisi münâzara-larda bulunurlar. Tirmiz \u015fehrine sürülür.Ard\u0131ndan da kendisi Hâris b. Sureyc ile birlikte Benî Umeyye’den olan sultana kar\u015f\u0131 isyân ç\u0131kar\u0131r.Anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131na göre, Selm b. Ahvez, Allah Teâlâ’n\u0131n Musa ile konu\u015ftu\u011funu inkâr etti\u011fi için kendisini Isfahan’da hicrî 128 y\u0131l\u0131nda öldürür.Merv veya Horasan’da öldürüldü\u011fü de söylenir.Cehm b. Safvân, Allah’\u0131n s\u0131fatlar\u0131n\u0131 inkâr etmi\u015f ve Kur’an’\u0131n yarat\u0131lm\u0131\u015f (mahlûk) oldu\u011funu söylemi\u015ftir. Yine kader konusunda Cebriyye’nin görü\u015flerini savunarak kulun irâdesini inkâr etmi\u015f,îmân\u0131 sadece bilmekten (ilimden) ibâret görmü\u015f, cennet ve cehennemin fâni (gelip geçici) oldu\u011funu söylemi\u015f, Allah Teâlâ’n\u0131n ilminin hadîs (sonradan) oldu\u011funu ileri sürmü\u015f ve buna benzer daha pekçok sap\u0131k görü\u015fleri savunmu\u015ftur. <\/span><\/p>\r\n

[11]<\/a> Mu’tezile: Hasan Basrî’nin ö\u011frencilerinden Vâs\u0131l b. Atâ el-\u011eazzâl, Ebû Huzeyfe el-Mahzûmî’nin hocas\u0131n\u0131 terkederek kurdu\u011fu akâid mezhebine mensup olanlard\u0131r. Kaderiyye olarak da bilinirler.Ba\u015flarda Ebû Hâ\u015fim Abdullah b. Muhammed b. el-Hanefiyye’nin derslerine devam eden Vâs\u0131l b. Atâ daha sonra Hasan Basrî’nin dersle-rine devam etmi\u015ftir.Sessiz ki\u015fili\u011fi ve uzun boynuyla bilinen Vâs\u0131l b. Atâ, günah i\u015fleyen kimse hakk\u0131nda “fâs\u0131k, ne mü’min, ne de kâfirdir” dedi\u011fi için Hasan Basrî kendisini meclisinden kovmu\u015ftur.Amr b. Ubey de kendisine kat\u0131larak Hasan Basrî’nin derslerin-den çekilmi\u015flerdir.Böylece kendilerine “çekilenler, ayr\u0131lanlar” anlam\u0131na gelen “Mu’tezile” ad\u0131 verilmi\u015ftir.\u0130nanç konusundaki görü\u015flerine gelince,bunlar be\u015f esasta toplanmaktad\u0131r:<\/span><\/p>\r\n

1-Menzile Beynel-Menzileteyn: Büyük günah i\u015fleyen kimse, dünyada îmân ve küfür aras\u0131ndad\u0131r. (Yani ne mü’min, ne de kâfirdir.)<\/span><\/p>\r\n

2-Tevhîd: Kadîm, Allah Teâlâ’n\u0131n zât\u0131na nisbet edilen en önemli s\u0131fat olup ondan ba\u015fka müstakil ve kadîm s\u0131fatlar O’na nisbet edilemez.Buna göre onlar, Cehmiyye gibi Allah’\u0131n s\u0131fatlar\u0131n\u0131 inkâr etmi\u015flerdir.<\/span><\/p>\r\n

3-Adl:Kul,kendi fiillerini kendine ait müstakil bir irâde ile yapar.Yani kendi fiilini kendisi yarat\u0131r.Allah’\u0131n bunda herhangi bir müdahalesi ve etkisi yoktur.Buna göre onlar, kader konusunda Kaderiyye ile ayn\u0131 fikirdedirler.<\/span><\/p>\r\n

4- Va’d ve Vaîd: Mü’minlerin mükâfatland\u0131r\u0131lmas\u0131 (va’d) ve fâs\u0131klar\u0131n cezâland\u0131r\u0131lmas\u0131 (vaîd) Allah’\u0131n üzerine vâciptir.<\/span><\/p>\r\n

5-Emri bil-Ma’rûf ve Nehyi anil-Münker:\u0130yili\u011fi emredip kötülükten al\u0131koymak, farzd\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Bu be\u015f esas\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda Kur’an’\u0131n yarat\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011fu, mü’minlerin k\u0131yâmet günü Rablerini göremeyecekleri, akl\u0131n nakilden önce geldi\u011fi ve akl\u0131n nakilden daha üstün oldu\u011fu gibi pekçok sap\u0131k fikirlere sahiptirler.<\/span><\/p>\r\n

[12]<\/a> E\u015f’ariler: Ehli Sünnet’in büyük imamlar\u0131ndan Ebul-Hasen Ali b.\u0130smâîl b.\u0130shâk b.Sâlim el-E\u015f’arî el-Yemânî el-Basrî’ye uyanlar anlam\u0131ndad\u0131r.Ebul-Hasen el-E\u015f’arî, me\u015fhûr sahâbî Ebu Musa el-E\u015f’arî’nin soyundand\u0131r.Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 dönemde kelâmc\u0131lar\u0131n imam\u0131 olan Ebul-Hasen el-E\u015f’arî, itikâdî konularda önceleri Mu’tezile mezhebine mensup idi.Bu k\u0131rk y\u0131l kadar sürmü\u015ftür.Ancak daha sonra bu görü\u015ften vazgeçmi\u015f ve ehli sünnetin yolunu benimsemi\u015ftir.Bununla da yetinmeyerek ehli sünnetin Mu’tezile’ye kar\u015f\u0131 en büyük savunucular\u0131ndan birisi olmu\u015ftur.O, “Makâlâtul-\u0130slâmiyyîn”, “es-S\u0131fât” ve “er-Raddu alel-Mücessime” gibi pek çok eser yazm\u0131\u015ft\u0131r.Hicrî 324 ba\u015fka bir rivâyete göre de 330 y\u0131l\u0131nda Ba\u011fdat’ta vefât etmi\u015ftir.Ancak Ebul-Hasen el-E\u015f’arî’ye uyanlar\u0131n büyük bir bölümü onun bu son durumunu göz önüne almam\u0131\u015f ve baz\u0131 itikâdî meselelerde onun yolundan ayr\u0131lm\u0131\u015flard\u0131r.Ebul-Meâlî el-Cuveynî ve Ebû Hâmid el-\u011eazâlî bunlar\u0131n ba\u015f\u0131nda gelir.Amelin îmândan olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri sürerek îmânda Mürcie’nin, Allah’\u0131n s\u0131fatlar\u0131n\u0131 te’vil ederek de isim ve s\u0131fatlar konusunda Te’vilcilerin yolunu izlemi\u015flerdir.Allah’\u0131n kelâm\u0131 konusunda ise, iki \u015fey d\u0131\u015f\u0131nda Küllâbiyye’nin görü\u015fünü benimsemi\u015flerdir.Oysa Ebul-Hasen el-E\u015f’arî onlar\u0131n bu görü\u015flerinden berîdir.Bunun en güzel delîli; onun bu görü\u015flere bir cevap olarak yazd\u0131\u011f\u0131 “el-\u0130bâne an Usûlid-Diyâne” adl\u0131 eseridir.Bu eseri ömrünün sonlar\u0131na do\u011fru yazm\u0131\u015ft\u0131r.Bu eserinde îmân, isim ve s\u0131fatlarla ilgili görü\u015flerini aç\u0131klam\u0131\u015f ve ehli sünnet d\u0131\u015f\u0131ndaki sap\u0131k gruplara cevap vermi\u015ftir. (Mütercim) <\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n

Islam Q&A<\/span><\/div>\r\n

 <\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>","status":1,"created_at":"2015-05-22T06:00:00.000000Z","updated_at":"2015-05-22T06:00:00.000000Z","language_id":26,"fatawacate_id":270,"parent_id":2407,"author_id":"","books":[],"articles":[],"videos":[],"audios":[],"author_name":"","category_name":"Creed (general subjects)","category_slug":"","get_date":"2015-05-22"},"translations":[],"fatawa_books":[],"fatawa_articles":[],"fatawa_videos":[],"fatawa_audios":[],"url":"http:\/\/www.islamland.com\/index.php\/tur\/api\/fatawas\/2410"}