{"fatawa":{"id":2438,"title":"\u0130SL\u00c2M D\u00ceN\u0130N\u0130N MERTEBELER\u0130 (DERECELER\u0130)","slug":"islam-dininin-mertebeleri-dereceleri","order":"","question":"\u0130sl\u00e2m d\u00eeninin mertebeleri (dereceleri) var m\u0131d\u0131r? Bu mertebeler (dereceler) nelerdir?","answer":"<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\" style=\"text-align: center;\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\">\r\n<div class=\"answer\"><span style=\"font-size: large;\">Hamd, yaln\u0131zca Allah'ad\u0131r. <\/span>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0130sl&acirc;m d&icirc;ninin &uuml;&ccedil; mertebesi (derecesi) vard\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Bunlar:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">1.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u0130sl&acirc;m<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">2.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &Icirc;m&acirc;n<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">3.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u0130hsan<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Her mertebenin (derecenin) de bir anlam\u0131 ve esaslar\u0131 (r&uuml;k&uuml;nleri) vard\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Birinci Mertebe: \u0130SL&Acirc;M<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0130sl&acirc;m'\u0131n s&ouml;zl&uuml;k anlam\u0131; teslim olmak ve boyun e\u011fmek demektir.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Terim anlam\u0131 ise; Itlak olundu\u011fu (kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131) yere g&ouml;re anlam\u0131 de\u011fi\u015fir.Bunun da iki hali vard\u0131r:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Birincisi: \u0130sl&acirc;m, &icirc;m&acirc;n lafz\u0131 ile birlikte zikredilmeyip tek ba\u015f\u0131na kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 takdirde, itikat, s&ouml;z ve fiiller gibi d&icirc;nin esaslar\u0131 ile furuu olmak &uuml;zere d&icirc;nin tamam\u0131 kastedilir.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Nitekim Allah Te&acirc;l&acirc; bu konuda \u015f&ouml;yle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0625\u0646 \u0627\u0644\u062f\u064a\u0646 \u0639\u0646\u062f \u0627\u0644\u0644\u0647 \u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645 [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0622\u0644 \u0639\u0645\u0631\u0627\u0646 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: 19 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"Allah kat\u0131nda ger&ccedil;ek d&icirc;n, \u0130sl&acirc;m'd\u0131r.\"<\/em>&nbsp;&Acirc;l-i \u0130mr&acirc;n S&ucirc;resi: 19<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0648\u0631\u0636\u064a\u062a \u0644\u0643\u0645 \u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645 \u062f\u064a\u0646\u0627 [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0645\u0627\u0626\u062f\u0629 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: 3 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"<\/em><em>Bug&uuml;n size d&icirc;ninizi kem&acirc;le erdirdim, (sizi c&acirc;hiliyet karanl\u0131\u011f\u0131ndan \u0130sl&acirc;m n&ucirc;runa &ccedil;\u0131karmak s&ucirc;retiyle) &uuml;zerinize nimetimi tamamlad\u0131m ve d&icirc;n olarak size \u0130sl&acirc;m&rsquo;\u0131 se&ccedil;tim.<\/em><em>\"<\/em>&nbsp;M&acirc;ide S&ucirc;resi: 3<\/span><\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0648\u0645\u0646 \u064a\u0628\u062a\u063a \u063a\u064a\u0631 \u0627\u0644\u0625\u0633\u0644\u0627\u0645 \u062f\u064a\u0646\u0627 \u0641\u0644\u0646 \u064a\u0642\u0628\u0644 \u0645\u0646\u0647&nbsp;[ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0622\u0644 \u0639\u0645\u0631\u0627\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: 85 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"<\/em><em>Her kim, \u0130sl&acirc;m&rsquo;dan ba\u015fka bir d&icirc;n isterse, o d&icirc;n ondan asla kabul olunmayacakt\u0131r. Ve o, &acirc;hirette h&uuml;sr&acirc;na u\u011frayanlardan olacakt\u0131r.<\/em><em>\"<\/em>&nbsp;&Acirc;l-i \u0130mr&acirc;n S&ucirc;resi: 85<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Baz\u0131 &acirc;limler \u0130sl&acirc;m'\u0131 \u015fu \u015fekilde tan\u0131mlam\u0131\u015flard\u0131r:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"\u0130sl&acirc;m, Allah Te&acirc;l&acirc;'y\u0131 birleyerek O'na teslim olmak, O'na itaat ederek boyun e\u011fmek, \u015firk ve \u015firk ehlini terketmektir.\"<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&nbsp;\u0130kincisi: \u0130sl&acirc;m, &icirc;m&acirc;n lafz\u0131 ile birlikte zikredildi\u011fi takdirde, z&acirc;hiri amellerle s&ouml;zler kastedilir.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Nitekim Allah Te&acirc;l&acirc; bu konuda \u015f&ouml;yle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0642\u0627\u0644\u062a \u0627\u0644\u0623\u0639\u0631\u0627\u0628 \u0622\u0645\u0646\u0627 \u0642\u0644 \u0644\u0645 \u062a\u0624\u0645\u0646\u0648\u0627 \u0648\u0644\u0643\u0646 \u0642\u0648\u0644\u0648\u0627 \u0623\u0633\u0644\u0645\u0646\u0627 \u0648\u0644\u0645\u0627 \u064a\u062f\u062e\u0644 \u0627\u0644\u0625\u064a\u0645\u0627\u0646 \u0641\u064a \u0642\u0644\u0648\u0628\u0643\u0645 [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u062d\u062c\u0631\u0627\u062a\u060c \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: 14 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"Bedev&icirc;ler: (Allah'a ve Ras&ucirc;l&uuml;ne tam anlam\u0131yla) &icirc;m&acirc;n ettik, dediler. (Ey Peygamber!) De ki: Siz (tam anlam\u0131yla) &icirc;m&acirc;n etmediniz, fakat m&uuml;sl&uuml;man olduk (boyun e\u011fdik) deyin.&Icirc;m&acirc;n hen&uuml;z kalplerinize yerle\u015fmedi.\"&nbsp;<\/em>&nbsp;Hucur&acirc;t S&ucirc;resi: 14<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">(( \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0633\u064e\u0639\u0652\u062f\u0650 \u0628\u0652\u0646\u0650 \u0623\u064e\u0628\u0650\u064a \u0648\u064e\u0642\u0651\u064e\u0627\u0635\u064d \u0627\u0623\u064e\u0646\u0651\u064e \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0639 \u0623\u064e\u0639\u0652\u0637\u064e\u0649 \u0631\u064e\u0647\u0652\u0637\u064b\u0627 \u0648\u064e\u0633\u064e\u0639\u0652\u062f\u064c \u062c\u064e\u0627\u0644\u0650\u0633\u064c \u0641\u0650\u064a\u0647\u0650\u0645\u0652\u060c \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0633\u064e\u0639\u0652\u062f\u064c: \u0641\u064e\u062a\u064e\u0631\u064e\u0643\u064e \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064f \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0639 \u0645\u0650\u0646\u0652\u0647\u064f\u0645\u0652 \u0645\u064e\u0646\u0652 \u0644\u064e\u0645\u0652 \u064a\u064f\u0639\u0652\u0637\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0647\u064f\u0648\u064e \u0623\u064e\u0639\u0652\u062c\u064e\u0628\u064f\u0647\u064f\u0645\u0652 \u0625\u0650\u0644\u064e\u064a\u0651\u064e. \u0641\u064e\u0642\u064f\u0644\u0652\u062a\u064f: \u064a\u064e\u0627 \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0645\u064e\u0627 \u0644\u064e\u0643\u064e \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0641\u064f\u0644\u0627\u064e\u0646\u064d\u061f \u0641\u064e\u0648\u064e\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0625\u0650\u0646\u0651\u0650\u064a \u0644\u064e\u0623\u064e\u0631\u064e\u0627\u0647\u064f \u0645\u064f\u0624\u0652\u0645\u0650\u0646\u064b\u0627. \u0641\u064e\u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064f \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0639: \u0623\u064e\u0648\u0652 \u0645\u064f\u0633\u0652\u0644\u0650\u0645\u064b\u0627\u061f \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0641\u064e\u0633\u064e\u0643\u064e\u062a\u0651\u064f \u0642\u064e\u0644\u0650\u064a\u0644\u0627\u064b\u060c \u062b\u064f\u0645\u0651\u064e \u063a\u064e\u0644\u064e\u0628\u064e\u0646\u0650\u064a \u0645\u064e\u0627 \u0623\u064e\u0639\u0652\u0644\u064e\u0645\u064f \u0645\u0650\u0646\u0652\u0647\u064f. \u0641\u064e\u0642\u064f\u0644\u0652\u062a\u064f \u064a\u064e\u0627 \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650! &nbsp;\u0645\u064e\u0627 \u0644\u064e\u0643\u064e \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0641\u064f\u0644\u0627\u064e\u0646\u064d\u061f \u0641\u064e\u0648\u064e\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0625\u0650\u0646\u0651\u0650\u064a \u0644\u064e\u0623\u064e\u0631\u064e\u0627\u0647\u064f \u0645\u064f\u0624\u0652\u0645\u0650\u0646\u064b\u0627. \u0641\u064e\u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064f \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0639: \u0623\u064e\u0648\u0652 \u0645\u064f\u0633\u0652\u0644\u0650\u0645\u064b\u0627\u061f \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0641\u064e\u0633\u064e\u0643\u064e\u062a\u0651\u064f \u0642\u064e\u0644\u0650\u064a\u0644\u0627\u064b\u060c \u062b\u064f\u0645\u0651\u064e \u063a\u064e\u0644\u064e\u0628\u064e\u0646\u0650\u064a \u0645\u064e\u0627 \u0639\u064e\u0644\u0650\u0645\u0652\u062a\u064f \u0645\u0650\u0646\u0652\u0647\u064f. \u0641\u064e\u0642\u064f\u0644\u0652\u062a\u064f \u064a\u064e\u0627 \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650! \u0645\u064e\u0627 \u0644\u064e\u0643\u064e \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0641\u064f\u0644\u0627\u064e\u0646\u064d\u061f \u0641\u064e\u0648\u064e\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0625\u0650\u0646\u0651\u0650\u064a \u0644\u064e\u0623\u064e\u0631\u064e\u0627\u0647\u064f \u0645\u064f\u0624\u0652\u0645\u0650\u0646\u064b\u0627. \u0641\u064e\u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064f \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0639: \u0623\u064e\u0648\u0652 \u0645\u064f\u0633\u0652\u0644\u0650\u0645\u064b\u0627\u061f \u0625\u0650\u0646\u0651\u0650\u064a \u0644\u064e\u0623\u064f\u0639\u0652\u0637\u0650\u064a \u0627\u0644\u0631\u0651\u064e\u062c\u064f\u0644\u064e \u0648\u064e\u063a\u064e\u064a\u0652\u0631\u064f\u0647\u064f \u0623\u064e\u062d\u064e\u0628\u0651\u064f \u0625\u0650\u0644\u064e\u064a\u0651\u064e \u0645\u0650\u0646\u0652\u0647\u064f \u062e\u064e\u0634\u0652\u064a\u064e\u0629\u064e \u0623\u064e\u0646\u0652 \u064a\u064f\u0643\u064e\u0628\u0651\u064e \u0641\u0650\u064a \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0627\u0631\u0650 \u0639\u064e\u0644\u064e\u0649 \u0648\u064e\u062c\u0652\u0647\u0650\u0647\u0650 )) [ \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0627\u0644\u0628\u062e\u0627\u0631\u064a \u0648\u0645\u0633\u0644\u0645 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Sa'd b. Eb&icirc; Vakkas'tan riv&acirc;yet olundu\u011funa g&ouml;re, Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem- Sa'd b. Eb&icirc; Vakkas aralar\u0131nda otururken birtak\u0131m kimselere zek&acirc;t mal\u0131ndan verdi.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Sa'd dedi ki: \"Onlardan birisi benim yan\u0131mda daha faz&icirc;letli olmas\u0131na ra\u011fmen Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem- onu b\u0131rak\u0131p zek&acirc;t mal\u0131ndan kendisine vermedi. Bunun &uuml;zerine ben: &nbsp;Ey Allah'\u0131n el&ccedil;isi! Ni&ccedil;in falancay\u0131 b\u0131rak\u0131p da ba\u015fkas\u0131na verdin? (onu b\u0131rak\u0131p ba\u015fkas\u0131na vermenin sebebi nedir?) dedim. Allah'a yem&icirc;n ederim ki ben (zann\u0131mca) onu m&uuml;'min olarak biliyorum.&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; ( Sa'd, Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in onlara d&icirc;ndeki faz&icirc;letlerine g&ouml;re zek&acirc;t mal\u0131ndan verdi\u011fini, terkedip vermed\u011fi kimsenin de halini bilmedi\u011fini zannedip onun m&uuml;'min birisi oldu\u011funu Allah'a yem&icirc;n ederek Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem'e haber verdi.)<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Bunun &uuml;zerine Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-: Yoksa m&uuml;sl&uuml;man m\u0131? diye sordu<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>(Sa'd) dedi ki: Ben k\u0131sa bir s&uuml;re sustum.Sonra o \u015fahs\u0131 bildi\u011fim i&ccedil;in onun m&uuml;'min oldu\u011funu tekrar s&ouml;ylemeye kanaat getirdim ve dedim ki: Ey Allah'\u0131n el&ccedil;isi! Ni&ccedil;in falancay\u0131 b\u0131rak\u0131p da ba\u015fkas\u0131na verdin? (onu b\u0131rak\u0131p ba\u015fkas\u0131na vermenin sebebi nedir?) dedim.Allah'a yem&icirc;n ederim ki ben (zann\u0131mca) onu m&uuml;'min olarak biliyorum.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Bunun &uuml;zerine Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-: Yoksa m&uuml;sl&uuml;man m\u0131? diye sordu.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>(Sa'd) dedi ki: Ben k\u0131sa bir s&uuml;re sustum.Sonra o \u015fahs\u0131 bildi\u011fim i&ccedil;in onun m&uuml;'min oldu\u011funu tekrar s&ouml;ylemeye kanaat getirdim ve dedim ki:<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Ey Allah'\u0131n el&ccedil;isi! Ni&ccedil;in falancay\u0131 b\u0131rak\u0131p da ba\u015fkas\u0131na verdin? (onu b\u0131rak\u0131p ba\u015fkas\u0131na vermenin sebebi nedir?) dedim. Allah'a yem&icirc;n ederim ki ben (zann\u0131mca) onu m&uuml;'min olarak biliyorum.Bunun &uuml;zerine Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-: Yoksa m&uuml;sl&uuml;man m\u0131? diye sordu.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Hi&ccedil; \u015f&uuml;phe yok ki ben, ba\u015fkas\u0131 bana daha sevimli geldi\u011fi halde, kalbi \u0130sl&acirc;m'a \u0131s\u0131nd\u0131r\u0131lmak istenen ve &icirc;m&acirc;nlar\u0131 zay\u0131f olan, \u015fayet onlara vermezsem, d&icirc;nden d&ouml;n&uuml;p k&acirc;fir olmalar\u0131ndan ve Allah'\u0131n onlar\u0131 y&uuml;z&uuml;st&uuml; cehenneme atmas\u0131ndan korktu\u011fum i&ccedil;in birtak\u0131m kimselere veririm. (Kendilerine vermedi\u011fim kimseler, verdi\u011fim kimselerden bana daha sevimlidirler.Yoksa onlar\u0131 hak&icirc;r g&ouml;rd&uuml;\u011f&uuml;mden veya d&icirc;nlerinin noksan olmas\u0131ndan veyahut da onlar\u0131 ihmal etti\u011fimden dolay\u0131 bunu yapm\u0131yorum. Aksine ben, onlar\u0131 Allah'\u0131n kalplerinde yaratt\u0131\u011f\u0131 &icirc;m&acirc;n n&ucirc;runa b\u0131rak\u0131yorum. K&acirc;mil olmas\u0131ndan dolay\u0131 da m&acirc;nlar\u0131n\u0131n hi&ccedil;bir \u015fekilde sars\u0131lmayaca\u011f\u0131na g&uuml;veniyorum.)<\/em>&nbsp;Sah&icirc;h-i Buh&acirc;r&icirc; (27) ve Sahih-i M&uuml;slim (150)<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Sa'd b. Eb&icirc; Vakkas'\u0131n, Ras&ucirc;lullah-sallallahu aleyhi ve sellem-'e :<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Ey Allah'\u0131n el&ccedil;isi! Ni&ccedil;in falancay\u0131 b\u0131rak\u0131p da ba\u015fkas\u0131na verdin? (onu b\u0131rak\u0131p ba\u015fkas\u0131na vermenin sebebi nedir?) Allah'a yem&icirc;n ederim ki ben (zann\u0131mca) onu m&uuml;'min olarak biliyorum dedi\u011finde, Ras&ucirc;lullah-sallallahu aleyhi ve sellem- ona: Yoksa m&uuml;sl&uuml;man m\u0131? diye sormas\u0131n\u0131n anlam\u0131: Yani sen, onun &icirc;m&acirc;n\u0131na muttali olmad\u0131n.Sen ancak z&acirc;hir&icirc; amellerinden dolay\u0131 onun m&uuml;sl&uuml;man oldu\u011funa muttali oldun, demektir.&nbsp;<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0130kinci Mertebe: &Icirc;M&Acirc;N<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&Icirc;m&acirc;n\u0131n s&ouml;zl&uuml;k anlam\u0131; Kabul etmeyi ve boyun e\u011fmeyi gerektiren tasdik demektir.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Terim anlam\u0131 ise; Itlak olundu\u011fu (kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131) yere g&ouml;re anlam\u0131 de\u011fi\u015fir. Bunun da iki hali vard\u0131r:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Birincisi: &Icirc;m&acirc;n, \u0130sl&acirc;m lafz\u0131 ile birlikte zikredilmeyip tek ba\u015f\u0131na kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 takdirde, d&icirc;nin tamam\u0131&nbsp; kastedilir.&nbsp;<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Nitekim Allah Te&acirc;l&acirc; bu konuda \u015f&ouml;yle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0627\u0644\u0644\u0647 \u0648\u0644\u064a \u0627\u0644\u0630\u064a\u0646 \u0622\u0645\u0646\u0648\u0627 \u064a\u062e\u0631\u062c\u0647\u0645 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0638\u0644\u0645\u0627\u062a \u0625\u0644\u0649 \u0627\u0644\u0646\u0648\u0631 [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0628\u0642\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: \u0662\u0665\u0667 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"Allah, &icirc;m&acirc;n edenlerin dostudur (yard\u0131mc\u0131s\u0131d\u0131r), onlar\u0131 k&uuml;f&uuml;r karanl\u0131klar\u0131ndan &icirc;m&acirc;n n&ucirc;runa &ccedil;\u0131kar\u0131r. \u0130nk&acirc;r edenlere gelince, onlar\u0131n dostlar\u0131 (yard\u0131mc\u0131lar\u0131) da ta\u011futtur (Allah'\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kendisine ib&acirc;det ettikleri putlard\u0131r) ve , onlar\u0131 &icirc;m&acirc;n n&ucirc;rundan al\u0131p k&uuml;f&uuml;r karanl\u0131klar\u0131na g&ouml;t&uuml;r&uuml;r.\u0130\u015fte onlar, cehennemliklerdir. Onlar orada devaml\u0131 kalacaklard\u0131r.\" &nbsp;<\/em>Bakara S&ucirc;resi: 257<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0648\u0639\u0644\u0649 \u0627\u0644\u0644\u0647 \u0641\u062a\u0648\u0643\u0644\u0648\u0627 \u0625\u0646 \u0643\u0646\u062a\u0645 \u0645\u0624\u0645\u0646\u064a\u0646[ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0645\u0627\u0626\u062f\u0629 \u0645\u0646 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: 23 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"E\u011fer m&uuml;'minler iseniz, yaln\u0131zca Allah'a tevekk&uuml;l edin.\"<\/em>&nbsp;&nbsp;M&acirc;ide S&ucirc;resi: 23<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem- de bu konuda \u015f&ouml;yle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">(( \u0625\u0650\u0646\u0651\u064e\u0647\u064f \u0644\u0627\u064e \u064a\u064e\u062f\u0652\u062e\u064f\u0644\u064f \u0627\u0644\u0652\u062c\u064e\u0646\u0651\u064e\u0629\u064e \u0625\u0650\u0644\u0627\u0651\u064e \u0627\u0644\u0652\u0645\u064f\u0624\u0652\u0645\u0650\u0646\u064f\u0648\u0646\u064e )) [ \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0645\u0633\u0644\u0645 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"Hi&ccedil; \u015f&uuml;phe yok ki ancak m&uuml;'minler cennete girecektir.\"<\/em>&nbsp;M&uuml;slim (114)<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Bundan dolay\u0131 selef imamlar\u0131 &icirc;m&acirc;n\u0131 \u015f&ouml;yle tan\u0131mlam\u0131\u015flard\u0131r:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"&Icirc;m&acirc;n; kalp ile tasdik -ki buna kalp ile ilgili b&uuml;t&uuml;n ameller de girer-, dil ile s&ouml;ylemek, azalarla yapmakt\u0131r. Allah Te&acirc;l&acirc;'ya itaat etmekle artar, g&uuml;nah i\u015flemekle eksilir.\"<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Bunun i&ccedil;indir ki Allah Te&acirc;l&acirc; &icirc;m&acirc;n\u0131, gizli ve a&ccedil;\u0131k olarak, d&icirc;nin tamam\u0131na s\u0131ms\u0131k\u0131 sar\u0131lan kimselerle s\u0131n\u0131rland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r (onlara m&uuml;nhas\u0131r k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r).<\/span><\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Nitekim Allah Te&acirc;l&acirc; bu konuda \u015f&ouml;yle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0625\u0646\u0645\u0627 \u0627\u0644\u0645\u0624\u0645\u0646\u0648\u0646 \u0627\u0644\u0630\u064a\u0646 \u0625\u0630\u0627 \u0630\u0643\u0631 \u0627\u0644\u0644\u0647 \u0648\u062c\u0644\u062a \u0642\u0644\u0648\u0628\u0647\u0645 \u0648\u0625\u0630\u0627 \u062a\u0644\u064a\u062a \u0639\u0644\u064a\u0647\u0645 \u0622\u064a\u0627\u062a\u0647 \u0632\u0627\u062f\u062a\u0647\u0645 \u0625\u064a\u0645\u0627\u0646\u0627 \u0648\u0639\u0644\u0649 \u0631\u0628\u0647\u0645 \u064a\u062a\u0648\u0643\u0644\u0648\u0646 \u0627\u0644\u0630\u064a\u0646 \u064a\u0642\u064a\u0645\u0648\u0646 \u0627\u0644\u0635\u0644\u0627\u0629 \u0648\u0645\u0645\u0627 \u0631\u0632\u0642\u0646\u0627\u0647\u0645 \u064a\u0646\u0641\u0642\u0648\u0646 \u0623\u0648\u0644\u0626\u0643 \u0647\u0645 \u0627\u0644\u0645\u0624\u0645\u0646\u0648\u0646 \u062d\u0642\u0627 \u0644\u0647\u0645 \u062f\u0631\u062c\u0627\u062a \u0639\u0646\u062f \u0631\u0628\u0647\u0645 \u0648\u0645\u063a\u0641\u0631\u0629 \u0648\u0631\u0632\u0642 \u0643\u0631\u064a\u0645 [\u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0623\u0646\u0641\u0627\u0644 : \u0662 - \u0664]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"(Allah'a ger&ccedil;ekten &icirc;m&acirc;n eden) m&uuml;'minler ancak &ouml;yle kimselerdir ki Allah'\u0131n ad\u0131 an\u0131ld\u0131\u011f\u0131 zaman kalpleri &uuml;rperen, kendilerine Allah'\u0131n &acirc;yetleri okundu\u011fu zaman &icirc;m&acirc;nlar\u0131n\u0131 art\u0131ran (&icirc;m&acirc;nlar\u0131na &icirc;m&acirc;n katan) ve yaln\u0131zca Rablerine tevekk&uuml;l edenlerdir.Onlar ki namazlar\u0131n\u0131 dosdo\u011fru k\u0131lan ve kendilerine r\u0131z\u0131k olarak verdiklerimizden (emretti\u011fimiz \u015fekilde) harcayanlard\u0131r.\u0130\u015fte onlar, (bu fiilleri gizli ve a&ccedil;\u0131k yapanlar) ger&ccedil;ek m&uuml;'minlerdir.Onlar i&ccedil;in Rableri kat\u0131nda nice dereceler (y&uuml;ksek makamlar), ba\u011f\u0131\u015flanma ve t&uuml;kenmez bir r\u0131z\u0131k (cennet) vard\u0131r.\"<\/em>&nbsp;Enf&acirc;l S&ucirc;resi: 2-4<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Allah Te&acirc;l&acirc; &icirc;m&acirc;n\u0131n hepsini, a\u015fa\u011f\u0131daki &acirc;yet-i ker&icirc;me'de \u015f&ouml;yle a&ccedil;\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0648\u0644\u0643\u0646 \u0627\u0644\u0628\u0631 \u0645\u0646 \u0622\u0645\u0646 \u0628\u0627\u0644\u0644\u0647 \u0648\u0627\u0644\u064a\u0648\u0645 \u0627\u0644\u0622\u062e\u0631 \u0648\u0627\u0644\u0645\u0644\u0627\u0626\u0643\u0629 \u0648\u0627\u0644\u0643\u062a\u0627\u0628 \u0648\u0627\u0644\u0646\u0628\u064a\u064a\u0646 \u0648\u0622\u062a\u0649 \u0627\u0644\u0645\u0627\u0644 \u0639\u0644\u0649 \u062d\u0628\u0647 \u0630\u0648\u064a \u0627\u0644\u0642\u0631\u0628\u0649 \u0648\u0627\u0644\u064a\u062a\u0627\u0645\u0649 \u0648\u0627\u0644\u0645\u0633\u0627\u0643\u064a\u0646 \u0648\u0627\u0628\u0646 \u0627\u0644\u0633\u0628\u064a\u0644 \u0648\u0627\u0644\u0633\u0627\u0626\u0644\u064a\u0646 \u0648\u0641\u064a \u0627\u0644\u0631\u0642\u0627\u0628 \u0648\u0623\u0642\u0627\u0645 \u0627\u0644\u0635\u0644\u0627\u0629 \u0648\u0622\u062a\u0649 \u0627\u0644\u0632\u0643\u0627\u0629 \u0648\u0627\u0644\u0645\u0648\u0641\u0648\u0646 \u0628\u0639\u0647\u062f\u0647\u0645 \u0625\u0630\u0627 \u0639\u0627\u0647\u062f\u0648\u0627 \u0648\u0627\u0644\u0635\u0627\u0628\u0631\u064a\u0646 \u0641\u064a \u0627\u0644\u0628\u0623\u0633\u0627\u0621 \u0648\u0627\u0644\u0636\u0631\u0627\u0621 \u0648\u062d\u064a\u0646 \u0627\u0644\u0628\u0623\u0633 \u0623\u0648\u0644\u0626\u0643 \u0627\u0644\u0630\u064a\u0646 \u0635\u062f\u0642\u0648\u0627 \u0648\u0623\u0648\u0644\u0626\u0643 \u0647\u0645 \u0627\u0644\u0645\u062a\u0642\u0648\u0646 &nbsp;[ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0628\u0642\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: 17\u0667 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>&ldquo;(Allah kat\u0131nda, namazda iken Allah&rsquo;\u0131n emri olmadan) do\u011fu veya bat\u0131ya y&ouml;nelmeniz iyilik de\u011fildir. As\u0131l iyilik, o kimsenin yapm\u0131\u015f oldu\u011fu<\/em><em>&nbsp;<\/em>&nbsp;<em>iyiliktir ki, Allah&rsquo;a, &acirc;hiret g&uuml;n&uuml;ne, meleklere, kitaplara ve peygamberlere &icirc;m&acirc;n eder, -kendisinin &ccedil;ok ihtiyac\u0131 olmas\u0131na ra\u011fmen- yak\u0131n akrabaya, yetimlere, yoksullara, yolda kalm\u0131\u015flara, dilenenlere ve (k&ouml;lelikten kurtulmak isteyen) k&ouml;lelere sevdi\u011fi maldan harcar, namaz\u0131 dosdo\u011fru k\u0131lar ve zek&acirc;t\u0131 (hak edene) verir. S&ouml;z verdi\u011fi zaman s&ouml;zlerinde durur, yoksulluk, hastal\u0131k ve sava\u015f zamanlar\u0131nda sabreder.\u0130\u015fte onlar (bu s\u0131fatlarla s\u0131fatlananlar, &icirc;m&acirc;nlar\u0131nda s&acirc;d\u0131k olan), muttak&icirc;lerdir (Allah'tan gere\u011fi gibi korkup O'na kar\u015f\u0131 gelmekten sak\u0131nanlard\u0131r).\"<\/em>&nbsp;Bakara S&ucirc;resi: 177<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&nbsp;Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem- de, Abdulkays heyetinin hadisinde &icirc;m&acirc;n\u0131n tamam\u0131n\u0131 \u015f&ouml;yle a&ccedil;\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">(( \u0622\u0645\u064f\u0631\u064f\u0643\u064f\u0645\u0652 \u0628\u0650\u0627\u0644\u0652\u0625\u0650\u064a\u0645\u064e\u0627\u0646\u0650 \u0628\u0650\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0648\u064e\u062d\u0652\u062f\u064e\u0647\u064f. \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0623\u064e\u062a\u064e\u062f\u0652\u0631\u064f\u0648\u0646\u064e \u0645\u064e\u0627 \u0627\u0644\u0652\u0625\u0650\u064a\u0645\u064e\u0627\u0646\u064f \u0628\u0650\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u0648\u064e\u062d\u0652\u062f\u064e\u0647\u064f\u061f \u0642\u064e\u0627\u0644\u064f\u0648\u0627: \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064f \u0648\u064e\u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064f\u0647\u064f \u0623\u064e\u0639\u0652\u0644\u064e\u0645\u064f. \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0634\u064e\u0647\u064e\u0627\u062f\u064e\u0629\u064f \u0623\u064e\u0646\u0652 \u0644\u0627\u064e \u0625\u0650\u0644\u064e\u0647\u064e \u0625\u0650\u0644\u0627\u0651\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064f \u0648\u064e\u0623\u064e\u0646\u0651\u064e \u0645\u064f\u062d\u064e\u0645\u0651\u064e\u062f\u064b\u0627 \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064f \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650\u060c \u0648\u064e\u0625\u0650\u0642\u064e\u0627\u0645\u064f \u0627\u0644\u0635\u0651\u064e\u0644\u0627\u064e\u0629\u0650\u060c \u0648\u064e\u0625\u0650\u064a\u062a\u064e\u0627\u0621\u064f \u0627\u0644\u0632\u0651\u064e\u0643\u064e\u0627\u0629\u0650\u060c \u0648\u064e\u0635\u0650\u064a\u064e\u0627\u0645\u064f \u0631\u064e\u0645\u064e\u0636\u064e\u0627\u0646\u064e \u0648\u064e\u0623\u064e\u0646\u0652 \u062a\u064f\u0639\u0652\u0637\u064f\u0648\u0627 \u0645\u0650\u0646\u0652 \u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u063a\u0652\u0646\u064e\u0645\u0650 \u0627\u0644\u0652\u062e\u064f\u0645\u064f\u0633\u064e )) [ \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0627\u0644\u0628\u062e\u0627\u0631\u064a \u0645\u0633\u0644\u0645 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>&ldquo;Size, yaln\u0131zca Allah'a &icirc;m&acirc;n etmenizi emrediyorum.Yaln\u0131zca Allah'a &icirc;m&acirc;n etmek ne demektir, biliyor musunuz? Onlar: Allah ve Ras&ucirc;l&uuml; daha iyi bilirler, dediler.Buyurdu ki: Allah'tan ba\u015fka hakk\u0131yla ib&acirc;dete l&acirc;y\u0131k hi&ccedil;bir ilah\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131na ve Muhammed'in Allah'\u0131n el&ccedil;isi oldu\u011funa \u015feh&acirc;det etmek, namaz k\u0131lmak, zekat vermek, oru&ccedil; tutmak ve ganimetten be\u015fte bir vermeniz.\"<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Buh&acirc;r&icirc; (53) ve M&uuml;slim (17)<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&nbsp;Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-, farz olu\u015funa inanarak ve sevab\u0131n\u0131 Allah Te&acirc;l&acirc;'dan umarak Ramazan orucunu tutmay\u0131, &icirc;m&acirc;ndan saym\u0131\u015ft\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde inanarak ve sevab\u0131n\u0131 Allah Te&acirc;l&acirc;'dan umarak Kadir gecesini ib&acirc;detle ge&ccedil;irmeyi, em&acirc;nete ri&acirc;yet etmeyi, cihad ve hacc\u0131, cenazeye i\u015ftirak etmek gibi amelleri &icirc;m&acirc;ndan saym\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Nitekim Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem- bir hadislerinde &icirc;m&acirc;n\u0131 \u015f&ouml;yle a&ccedil;\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">(( \u0627\u0644\u0652\u0625\u0650\u064a\u0645\u064e\u0627\u0646\u064f \u0628\u0650\u0636\u0652\u0639\u064c \u0648\u064e\u0633\u064e\u0628\u0652\u0639\u064f\u0648\u0646\u064e \u0623\u064e\u0648\u0652 \u0628\u0650\u0636\u0652\u0639\u064c \u0648\u064e\u0633\u0650\u062a\u0651\u064f\u0648\u0646\u064e \u0634\u064f\u0639\u0652\u0628\u064e\u0629\u064b\u060c \u0641\u064e\u0623\u064e\u0641\u0652\u0636\u064e\u0644\u064f\u0647\u064e\u0627 \u0642\u064e\u0648\u0652\u0644\u064f \u0644\u0627\u064e \u0625\u0650\u0644\u064e\u0647\u064e \u0625\u0650\u0644\u0627\u0651\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064f\u060c \u0648\u064e\u0623\u064e\u062f\u0652\u0646\u064e\u0627\u0647\u064e\u0627 \u0625\u0650\u0645\u064e\u0627\u0637\u064e\u0629\u064f \u0627\u0644\u0652\u0623\u064e\u0630\u064e\u0649 \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0627\u0644\u0637\u0651\u064e\u0631\u0650\u064a\u0642\u0650 )) [ \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0627\u0644\u0628\u062e\u0627\u0631\u064a \u0648\u0645\u0633\u0644\u0645 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>&ldquo;&Icirc;m&acirc;n, yetmi\u015f k&uuml;s&uuml;r veya altm\u0131\u015f k&uuml;s&uuml;r \u015fubedir (haslettir).(Bu hasletlerin) en faz&icirc;letlisi (y&uuml;cesi): L&acirc; ilahe illallah s&ouml;z&uuml;d&uuml;r.En d&uuml;\u015f&uuml;k miktar\u0131 ise, insanlara eziyet veren \u015feyi yoldan kald\u0131rmakt\u0131r.\"<\/em>&nbsp;Buh&acirc;r&icirc; (9) ve M&uuml;slim (35)<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Bu konudaki &acirc;yet ve hadisler say\u0131lamayacak kadar pek &ccedil;oktur.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0130kincisi: &Icirc;m&acirc;n, \u0130sl&acirc;m lafz\u0131 ile birlikte zikredildi\u011fi takdirde, b&acirc;t\u0131n&icirc; itikatlar olarak a&ccedil;\u0131klan\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Nitekim Cebr&acirc;il hadisi ile bu anlamdaki hadisler buna delildir.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Yine, Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-'in cenaze namaz\u0131ndaki \u015fu du&acirc;s\u0131 bu anlamdad\u0131r:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">(( \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064f\u0645\u0651\u064e \u0645\u064e\u0646\u0652 \u0623\u064e\u062d\u0652\u064a\u064e\u064a\u0652\u062a\u064e\u0647\u064f \u0645\u0650\u0646\u0651\u064e\u0627 \u0641\u064e\u0623\u064e\u062d\u0652\u064a\u0650\u0647\u0650 \u0639\u064e\u0644\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0652\u0625\u0650\u0633\u0652\u0644\u064e\u0627\u0645\u0650 \u0648\u064e\u0645\u064e\u0646\u0652 \u062a\u064e\u0648\u064e\u0641\u0651\u064e\u064a\u0652\u062a\u064e\u0647\u064f \u0645\u0650\u0646\u0651\u064e\u0627 \u0641\u064e\u062a\u064e\u0648\u064e\u0641\u0651\u064e\u0647\u064f \u0639\u064e\u0644\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0625\u0650\u064a\u0645\u064e\u0627\u0646\u0650 ))<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">[ \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0627\u0644\u062a\u0631\u0645\u0630\u064a \u0648\u0623\u0628\u0648 \u062f\u0627\u0648\u062f \u0648\u0627\u0628\u0646 \u0645\u0627\u062c\u0647 \u0648\u0623\u062d\u0645\u062f ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>&ldquo;Allah\u0131m! Bizden kimi ya\u015fat\u0131rsan, onu \u0130sl&acirc;m &uuml;zere ya\u015fat.Yine, bizden kimi vefat ettirirsen (&ouml;ld&uuml;r&uuml;rsen), onu &icirc;m&acirc;n &uuml;zere vefat ettir (&ouml;ld&uuml;r).\"<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Tirmiz&icirc;, Eb&ucirc; D&acirc;v&ucirc;d, \u0130bn-i M&acirc;ce ve Ahmed riv&acirc;yet etmi\u015flerdir.Tirmiz&icirc; \"hadis, hasen sahih\" demi\u015ftir.Elb&acirc;n&icirc; de \"Sah&icirc;hu S&uuml;nen-i Tirmiz&icirc;\", c:1, s:299'da hadisin sahih oldu\u011funu belirtmi\u015ftir.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&Ccedil;&uuml;nk&uuml; ameller, azalarla yap\u0131l\u0131r. Bunlar\u0131 da ancak hayatta iken yapabilir. &Ouml;l&uuml;m an\u0131nda ise, kalbin s&ouml;z&uuml; ve amelinden (inanmas\u0131ndan) ba\u015fka bir \u015fey kalmaz.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">S&ouml;z&uuml;n k\u0131sas\u0131, \u0130sl&acirc;m ve &icirc;m&acirc;n laf\u0131zlar\u0131 ayr\u0131 ayr\u0131 zikredildi\u011fi takdirde, ikisi aras\u0131nda hi&ccedil;bir fark yoktur. Hatta iki laf\u0131zdan her biri ayr\u0131 ayr\u0131 kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 takdirde d&icirc;nin tamam\u0131n\u0131 kapsar.\u0130sl&acirc;m ve &icirc;m&acirc;n, ayr\u0131 ayr\u0131 zikredildi\u011fi takdirde -daha &ouml;nce de zikredildi\u011fi gibi- \u0130sl&acirc;m; azalarla yap\u0131lan z&acirc;hir&icirc; amellere hast\u0131r.&Icirc;m&acirc;n ise, kalb&icirc; olan b&acirc;t\u0131n&icirc; amellere hast\u0131r.\u0130\u015fte Cibril hadisi olarak bilinen \u015fu hadis, buna del&acirc;let etmektedir:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">((\u0639\u064e\u0646\u0652 \u0639\u064f\u0645\u064e\u0631\u064e \u0628\u0652\u0646\u0650 \u0627\u0644\u0652\u062e\u064e\u0637\u0651\u064e\u0627\u0628\u0650 \u0627 \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0628\u064e\u064a\u0652\u0646\u064e\u0645\u064e\u0627 \u0646\u064e\u062d\u0652\u0646\u064f \u0639\u0650\u0646\u0652\u062f\u064e \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u0650 \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 &times; \u0630\u064e\u0627\u062a\u064e \u064a\u064e\u0648\u0652\u0645\u064d \u0625\u0650\u0630\u0652 \u0637\u064e\u0644\u064e\u0639\u064e \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0646\u064e\u0627 \u0631\u064e\u062c\u064f\u0644\u064c \u0634\u064e\u062f\u0650\u064a\u062f\u064f \u0628\u064e\u064a\u064e\u0627\u0636\u0650 \u0627\u0644\u062b\u0651\u0650\u064a\u064e\u0627\u0628\u0650 \u0634\u064e\u062f\u0650\u064a\u062f\u064f \u0633\u064e\u0648\u064e\u0627\u062f\u0650 \u0627\u0644\u0634\u0651\u064e\u0639\u064e\u0631\u0650 \u0644\u0627\u064e \u064a\u064f\u0631\u064e\u0649 \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0623\u064e\u062b\u064e\u0631\u064f \u0627\u0644\u0633\u0651\u064e\u0641\u064e\u0631\u0650 \u0648\u064e\u0644\u0627\u064e \u064a\u064e\u0639\u0652\u0631\u0650\u0641\u064f\u0647\u064f \u0645\u0650\u0646\u0651\u064e\u0627 \u0623\u064e\u062d\u064e\u062f\u064c \u062d\u064e\u062a\u0651\u064e\u0649 \u062c\u064e\u0644\u064e\u0633\u064e \u0625\u0650\u0644\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0628\u0650\u064a\u0651\u0650 &times; \u0641\u064e\u0623\u064e\u0633\u0652\u0646\u064e\u062f\u064e \u0631\u064f\u0643\u0652\u0628\u064e\u062a\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0625\u0650\u0644\u064e\u0649 \u0631\u064f\u0643\u0652\u0628\u064e\u062a\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0648\u064e\u0636\u064e\u0639\u064e \u0643\u064e\u0641\u0651\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0639\u064e\u0644\u064e\u0649 \u0641\u064e\u062e\u0650\u0630\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0642\u064e\u0627\u0644\u064e:\u064a\u064e\u0627 \u0645\u064f\u062d\u064e\u0645\u0651\u064e\u062f\u064f!\u0623\u064e\u062e\u0652\u0628\u0650\u0631\u0652\u0646\u0650\u064a \u0639\u064e\u0646\u0650 \u0627\u0644\u0652\u0625\u0650\u0633\u0652\u0644\u064e\u0627\u0645\u0650\u061f \u0641\u064e\u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064f \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 &times;: \u0627\u0644\u0652\u0625\u0650\u0633\u0652\u0644\u064e\u0627\u0645\u064f \u0623\u064e\u0646\u0652 \u062a\u064e\u0634\u0652\u0647\u064e\u062f\u064e \u0623\u064e\u0646\u0652 \u0644\u0627\u064e \u0625\u0650\u0644\u064e\u0647\u064e \u0625\u0650\u0644\u0627\u0651\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064f\u060c \u0648\u064e\u0623\u064e\u0646\u0651\u064e \u0645\u064f\u062d\u064e\u0645\u0651\u064e\u062f\u064b\u0627 \u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064f \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 &times;\u060c \u0648\u064e\u062a\u064f\u0642\u0650\u064a\u0645\u064e \u0627\u0644\u0635\u0651\u064e\u0644\u0627\u064e\u0629\u064e\u060c \u0648\u064e\u062a\u064f\u0624\u0652\u062a\u0650\u064a\u064e \u0627\u0644\u0632\u0651\u064e\u0643\u064e\u0627\u0629\u064e\u060c \u0648\u064e\u062a\u064e\u0635\u064f\u0648\u0645\u064e \u0631\u064e\u0645\u064e\u0636\u064e\u0627\u0646\u064e\u060c \u0648\u064e\u062a\u064e\u062d\u064f\u062c\u0651\u064e \u0627\u0644\u0652\u0628\u064e\u064a\u0652\u062a\u064e \u0625\u0650\u0646\u0652 \u0627\u0633\u0652\u062a\u064e\u0637\u064e\u0639\u0652\u062a\u064e \u0625\u0650\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0633\u064e\u0628\u0650\u064a\u0644\u0627\u064b. \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0635\u064e\u062f\u064e\u0642\u0652\u062a\u064e. \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0641\u064e\u0639\u064e\u062c\u0650\u0628\u0652\u0646\u064e\u0627 \u0644\u064e\u0647\u064f \u064a\u064e\u0633\u0652\u0623\u064e\u0644\u064f\u0647\u064f \u0648\u064e\u064a\u064f\u0635\u064e\u062f\u0651\u0650\u0642\u064f\u0647\u064f. \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0641\u064e\u0623\u064e\u062e\u0652\u0628\u0650\u0631\u0652\u0646\u0650\u064a \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0627\u0644\u0652\u0625\u0650\u064a\u0645\u064e\u0627\u0646\u0650\u061f \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0623\u064e\u0646\u0652 \u062a\u064f\u0624\u0652\u0645\u0650\u0646\u064e \u0628\u0650\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650\u060c \u0648\u064e\u0645\u064e\u0644\u064e\u0627\u0626\u0650\u0643\u064e\u062a\u0650\u0647\u0650\u060c \u0648\u064e\u0643\u064f\u062a\u064f\u0628\u0650\u0647\u0650\u060c \u0648\u064e\u0631\u064f\u0633\u064f\u0644\u0650\u0647\u0650\u060c \u0648\u064e\u0627\u0644\u0652\u064a\u064e\u0648\u0652\u0645\u0650 \u0627\u0644\u0652\u0622\u062e\u0650\u0631\u060c\u0650 \u0648\u064e\u062a\u064f\u0624\u0652\u0645\u0650\u0646\u064e \u0628\u0650\u0627\u0644\u0652\u0642\u064e\u062f\u064e\u0631\u0650 \u062e\u064e\u064a\u0652\u0631\u0650\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0634\u064e\u0631\u0651\u0650\u0647\u0650. \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0635\u064e\u062f\u064e\u0642\u0652\u062a\u064e. \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0641\u064e\u0623\u064e\u062e\u0652\u0628\u0650\u0631\u0652\u0646\u0650\u064a \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0627\u0644\u0652\u0625\u0650\u062d\u0652\u0633\u064e\u0627\u0646\u0650\u061f \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0623\u064e\u0646\u0652 \u062a\u064e\u0639\u0652\u0628\u064f\u062f\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064e \u0643\u064e\u0623\u064e\u0646\u0651\u064e\u0643\u064e \u062a\u064e\u0631\u064e\u0627\u0647\u064f\u060c \u0641\u064e\u0625\u0650\u0646\u0652 \u0644\u064e\u0645\u0652 \u062a\u064e\u0643\u064f\u0646\u0652 \u062a\u064e\u0631\u064e\u0627\u0647\u064f \u0641\u064e\u0625\u0650\u0646\u0651\u064e\u0647\u064f \u064a\u064e\u0631\u064e\u0627\u0643\u064e. \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0641\u064e\u0623\u064e\u062e\u0652\u0628\u0650\u0631\u0652\u0646\u0650\u064a \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0627\u0644\u0633\u0651\u064e\u0627\u0639\u064e\u0629\u0650\u061f \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0645\u064e\u0627 \u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u0633\u0652\u0626\u064f\u0648\u0644\u064f \u0639\u064e\u0646\u0652\u0647\u064e\u0627 \u0628\u0650\u0623\u064e\u0639\u0652\u0644\u064e\u0645\u064e \u0645\u0650\u0646\u0652 \u0627\u0644\u0633\u0651\u064e\u0627\u0626\u0650\u0644\u0650. \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0641\u064e\u0623\u064e\u062e\u0652\u0628\u0650\u0631\u0652\u0646\u0650\u064a \u0639\u064e\u0646\u0652 \u0623\u064e\u0645\u064e\u0627\u0631\u064e\u062a\u0650\u0647\u064e\u0627\u061f \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0623\u064e\u0646\u0652 \u062a\u064e\u0644\u0650\u062f\u064e \u0627\u0644\u0652\u0623\u064e\u0645\u064e\u0629\u064f \u0631\u064e\u0628\u0651\u064e\u062a\u064e\u0647\u064e\u0627\u060c \u0648\u064e\u0623\u064e\u0646\u0652 \u062a\u064e\u0631\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0652\u062d\u064f\u0641\u064e\u0627\u0629\u064e \u0627\u0644\u0652\u0639\u064f\u0631\u064e\u0627\u0629\u064e \u0627\u0644\u0652\u0639\u064e\u0627\u0644\u064e\u0629\u064e \u0631\u0650\u0639\u064e\u0627\u0621\u064e \u0627\u0644\u0634\u0651\u064e\u0627\u0621\u0650 \u064a\u064e\u062a\u064e\u0637\u064e\u0627\u0648\u064e\u0644\u064f\u0648\u0646\u064e \u0641\u0650\u064a \u0627\u0644\u0652\u0628\u064f\u0646\u0652\u064a\u064e\u0627\u0646\u0650. \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u062b\u064f\u0645\u0651\u064e \u0627\u0646\u0652\u0637\u064e\u0644\u064e\u0642\u064e \u0641\u064e\u0644\u064e\u0628\u0650\u062b\u0652\u062a\u064f \u0645\u064e\u0644\u0650\u064a\u0651\u064b\u0627\u060c \u062b\u064f\u0645\u0651\u064e \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0644\u0650\u064a: \u064a\u064e\u0627 \u0639\u064f\u0645\u064e\u0631\u064f! \u0623\u064e\u062a\u064e\u062f\u0652\u0631\u0650\u064a \u0645\u064e\u0646\u0652 \u0627\u0644\u0633\u0651\u064e\u0627\u0626\u0650\u0644\u064f\u061f \u0642\u064f\u0644\u0652\u062a\u064f: \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064f \u0648\u064e\u0631\u064e\u0633\u064f\u0648\u0644\u064f\u0647\u064f \u0623\u064e\u0639\u0652\u0644\u064e\u0645\u064f! \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u0641\u064e\u0625\u0650\u0646\u0651\u064e\u0647\u064f \u062c\u0650\u0628\u0652\u0631\u0650\u064a\u0644\u064f \u0623\u064e\u062a\u064e\u0627\u0643\u064f\u0645\u0652 \u064a\u064f\u0639\u064e\u0644\u0651\u0650\u0645\u064f\u0643\u064f\u0645\u0652 \u062f\u0650\u064a\u0646\u064e\u0643\u064f\u0645\u0652))[ \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0645\u0633\u0644\u0645 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&Ouml;mer b. Hattab'dan -Allah ondan r&acirc;z\u0131 olsun- riv&acirc;yet olundu\u011funa g&ouml;re, o \u015f&ouml;yle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"Biz, birg&uuml;n Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in yan\u0131nda otururken bembeyaz bir elbise giymi\u015f, simsiyah sa&ccedil;l\u0131, &uuml;zerinde yolculuk izi bulunmayan ve i&ccedil;imizden de hi&ccedil; kimsenin tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131 bir adam ans\u0131z\u0131n yan\u0131m\u0131za &ccedil;\u0131kageldi. Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-'in &ouml;n&uuml;nde oturup dizlerini, O'nun -sallallahu aleyhi ve sellem-'in dizlerine dayad\u0131, ellerini de kendi<a name=\"_ftnref14\" href=\"http:\/\/islamqa.info\/tr\/49023#_ftn14\"><\/a><\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0130mam Nevev&icirc;, Sah&icirc;h-i M&uuml;slim'in \u015ferhinde, Sind&icirc; de Nes&acirc;&icirc;'nin \u015ferhinde \"kendi uyluklar\u0131n\u0131n &uuml;zerine koydu\" \u015feklinde a&ccedil;\u0131klam\u0131\u015flar,Fakat \"Avnu'l-Ma'b&ucirc;d\"'da \"Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-'in uyluklar\u0131n\u0131n &uuml;zerine koydu\" \u015feklinde a&ccedil;\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>uyluklar\u0131n\u0131n &uuml;zerine koydu ve: \"Ey Muhammed! Bana \u0130sl&acirc;m'dan haber ver?\" dedi.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-: \"\u0130sl&acirc;m; Allah'tan ba\u015fka hakk\u0131yla ib&acirc;dete l&acirc;y\u0131k hi&ccedil;bir ilah\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131na ve Muhammed -sallalahu aleyhi ve sellem-'in Allah'\u0131n el&ccedil;isi oldu\u011funa \u015f&acirc;hitlik etmen, namaz k\u0131lman, zek&acirc;t vermen,Ramazan orunu tutman ve yoluna g&uuml;&ccedil; yetirdi\u011fin takdirde Beytullah'\u0131 haccetmendir\", buyurdu.&nbsp;&nbsp;&nbsp;<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>O: \"Do\u011fru s&ouml;yledin\",dedi.Bunun &uuml;zerine biz soru soran\u0131n, Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'e hem soru sormas\u0131na, hem de ona do\u011fru s&ouml;yledin demesine \u015fa\u015f\u0131rd\u0131k.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>(Sonra devamla): \"Bana &icirc;m&acirc;ndan haber ver?\" dedi.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-: \"&Icirc;m&acirc;n; Allah'a, meleklerine, kitaplar\u0131na, el&ccedil;ilerine (peygamberlerine), &acirc;hiret g&uuml;n&uuml;ne ve kaderin hayr\u0131na ve \u015ferrine &icirc;m&acirc;n etmendir\", buyurdu.&nbsp; &nbsp;&nbsp;<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Yine: \"Do\u011fru s&ouml;yledin\",dedi.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>(Sonra devamla): \"Bana ihsandan haber ver?\" dedi.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-:\"\u0130hsan; O'nu g&ouml;r&uuml;yormu\u015f&ccedil;as\u0131na Allah'a ib&acirc;det etmendir. \u015eayet sen O'nu g&ouml;rm&uuml;yorsan bile, O seni g&ouml;rmektedir\", buyurdu.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>(Sonra devamla): \"Bana, k\u0131y&acirc;metin ne zaman kopaca\u011f\u0131n\u0131 haber ver?\" dedi.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-:\"K\u0131y&acirc;met hakk\u0131nda kendisine soru sorulan kimse, soran kimseden daha bilgili de\u011fildir\", buyurdu.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Bunun &uuml;zerine o: \"O halde bana k\u0131y&acirc;metin alametleri hakk\u0131nda haber ver?\" dedi.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-:\"C&acirc;riyenin efendisini do\u011furmas\u0131<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0130mam Hattab&icirc;, \"C&acirc;riyenin efendisini do\u011furmas\u0131\"n\u0131n anlam\u0131 hakk\u0131nda \u015f&ouml;yle demi\u015ftir: \"\u0130sl&acirc;m'\u0131n yery&uuml;z&uuml;nde yay\u0131lmas\u0131yla sava\u015flarda &ccedil;ok&ccedil;a kad\u0131n k&ouml;leler ele ge&ccedil;irilmesinin ard\u0131ndan m&uuml;sl&uuml;manlar\u0131n onlar\u0131 c&acirc;riyeler edinmeleri ve onlardan do\u011facak k\u0131z &ccedil;ocuklar\u0131 annelerine efendiler olacakt\u0131r.\"<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Yine \"C&acirc;riyenin efendisini do\u011furmas\u0131\" \u015f&ouml;yle de a&ccedil;\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131r: \"K\u0131z &ccedil;ocu\u011funun, annesine &ccedil;ok&ccedil;a itaatsizlik etmesi sonucu, kad\u0131n efendinin c&acirc;riyesine h&uuml;kmetmesi gibi, k\u0131z &ccedil;ocu\u011fu annesine h&uuml;kmedecektir.\"&nbsp;&nbsp;&nbsp;<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>ve yal\u0131nayak, bald\u0131r\u0131 &ccedil;\u0131plak koyun &ccedil;obanlar\u0131n\u0131n bina y&uuml;kseltmekte birbirleriyle yar\u0131\u015fmalar\u0131 ve bunlarla iftihar etmeleridir\", buyurdu.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>(&Ouml;mer b. Hattab) dedi ki: Sonra adam oradan h\u0131zla ayr\u0131ld\u0131.Bunun &uuml;zerine ben uzun bir s&uuml;re (&uuml;&ccedil; gece) &ouml;yle bekledim. Sonra Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem- bana: \"Ey &Ouml;mer! Soru soran\u0131n kim oldu\u011funu biliyor musun?\" diye sordu.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Ben de: Allah ve Ras&ucirc;l&uuml; daha iyi bilirler, dedim.<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Ras&ucirc;lullah -sallallahu aleyhi ve sellem-:\"\u015e&uuml;phe yok ki O, size d&icirc;ninizi &ouml;\u011fretmek i&ccedil;in gelen Cebr&acirc;il'dir\", buyurdu.<\/em>&nbsp;M&uuml;slim<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">&Uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; Mertebe: \u0130HSAN<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0130hsan\u0131n s&ouml;zl&uuml;k anlam\u0131; Bir ameli en iyi \u015fekilde, kusursuz ve ihlasla yerine getirmek demektir.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Terim anlam\u0131 ise; Itlak olundu\u011fu (kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131) yere g&ouml;re anlam\u0131 de\u011fi\u015fir. Bunun da iki hali vard\u0131r:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Birincisi: \u0130hsan, \u0130sl&acirc;m ve &icirc;m&acirc;n lafz\u0131 ile birlikte zikredilmeyip tek ba\u015f\u0131na kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 takdirde, d&icirc;nin tamam\u0131&nbsp; kastedilir.Nitekim daha &ouml;nce \u0130sl&acirc;m ve &icirc;m&acirc;n laf\u0131zlar\u0131nda da b&ouml;yle ge&ccedil;mi\u015ftir.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">\u0130kincisi: \u0130hsan, \u0130sl&acirc;m ve &icirc;m&acirc;n laf\u0131zlar\u0131n\u0131n ikisiyle veya ikisinden birisiyle birlikte zikredildi\u011fi takdirde, a&ccedil;\u0131k ve gizli, b&uuml;t&uuml;n amelleri g&uuml;zel bir \u015fekilde yerine getirmek olarak a&ccedil;\u0131klan\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Nitekim Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem- bunu Allah Te&acirc;l&acirc;'n\u0131n kendisine bah\u015fetmi\u015f oldu\u011fu cev&acirc;miu'l-kelimden -&ouml;zl&uuml; s&ouml;zlerden- ve kendisinden ba\u015fka yarat\u0131lm\u0131\u015flardan hi&ccedil; kimsenin a&ccedil;\u0131klamaya g&uuml;c&uuml;n&uuml;n yetmeyece\u011fi bir tefsirle a&ccedil;\u0131klayarak \u015f&ouml;yle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"\u0130hsan;sanki O'nu g&ouml;r&uuml;yormu\u015f&ccedil;as\u0131na Allah'a ib&acirc;det etmendir.\u015eayet sen O'nu g&ouml;rm&uuml;yorsan bile, O seni g&ouml;rmektedir.\"<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Bu mertebe, \u0130sl&acirc;m d&icirc;ninin en y&uuml;ce mertebesi ve konum bak\u0131m\u0131ndan en b&uuml;y&uuml;\u011f&uuml;d&uuml;r. Bu mertebenin sahipleri, her t&uuml;rl&uuml; iyilik ve g&uuml;zelliklere ba\u015fkalar\u0131ndan &ouml;nce sahip olacaklar ve cennetteki en y&uuml;ksek makamlara yak\u0131n olacaklard\u0131r.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Nitekim Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem- ihsan mertebesinin iki derecesinin oldu\u011funu ve muhsinler i&ccedil;in ihsanda iki farkl\u0131 makam\u0131n oldu\u011funu haber vermi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>Birinci ve en y&uuml;ksek makam:<\/em>&nbsp;O'nu g&ouml;r&uuml;yormu\u015f&ccedil;as\u0131na Allah'a ib&acirc;det etmendir.Baz\u0131 &acirc;limler bunu&nbsp;<em>\"M&uuml;\u015f&acirc;hede Makam\u0131\"<\/em>&nbsp;olarak adland\u0131rmaktad\u0131r.Dolay\u0131s\u0131yla bir kul, kalbiyle Allah Te&acirc;l&acirc;'y\u0131 g&ouml;r&uuml;yormu\u015f gibi amelini yapmas\u0131, kalbinin &icirc;m&acirc;n n&ucirc;ruyla ayd\u0131nlan\u0131p g&ouml;r&uuml;nmeyen \u015feyi -gayb\u0131- g&ouml;r&uuml;r hale gelmesidir.Buna g&ouml;re, her kim Allah Te&acirc;l&acirc;'ya yak\u0131n olur, O'na y&ouml;nelir, sanki O'nu g&ouml;r&uuml;yormu\u015f gibi ve O'nun huzurunda oldu\u011funu hissederse, b&uuml;t&uuml;n bunlar o kimseye ha\u015fyeti, Allah Te&acirc;l&acirc;'dan gere\u011fi gibi korkmay\u0131, heybet ve ta'zimi gerekli k\u0131lar.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\u0130kinci makam: \"\u0130hlas\/Mur&acirc;kabe Makam\u0131\"<\/em>d\u0131r.Buna g&ouml;re kul, Allah Te&acirc;l&acirc;'n\u0131n kendisini g&ouml;rd&uuml;\u011f&uuml;n&uuml; ve O'na yak\u0131n oldu\u011funu hissetmesidir.Kul, bunu amelinde hisseder ve bunun &uuml;zerine &ccedil;al\u0131\u015f\u0131rsa, amelini Allah Te&acirc;l&acirc;'ya h&acirc;lis k\u0131lm\u0131\u015f olur.Onun amelinde bunu hissetmesi demek; onun bu davran\u0131\u015f\u0131n\u0131n, Allah Te&acirc;l&acirc;'dan ba\u015fkas\u0131na de\u011fer vermesine ve o varl\u0131k i&ccedil;in ameli istemesine engel olur.E\u011fer kul, bu makam\u0131 ger&ccedil;ekle\u015ftirirse, birinci makama ula\u015fmas\u0131 kolayla\u015f\u0131r.Bunun i&ccedil;indir ki Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem- ikinci makam\u0131, birinci makama bir sebep olmas\u0131 i&ccedil;in getirmi\u015f ve \u015f&ouml;yle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"\u015eayet sen O'nu g&ouml;rm&uuml;yorsan bile, O seni g&ouml;rmektedir.\"<\/em><\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Hadisin baz\u0131 laf\u0131zlar\u0131nda \u015fu riv&acirc;yet de vard\u0131r:<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">(( \u0623\u064e\u0646\u0652 \u062a\u064e\u062e\u0652\u0634\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064e \u0643\u064e\u0623\u064e\u0646\u0651\u064e\u0643\u064e \u062a\u064e\u0631\u064e\u0627\u0647\u064f\u060c \u0641\u064e\u0625\u0650\u0646\u0651\u064e\u0643\u064e \u0625\u0650\u0646\u0652 \u0644\u0627\u064e \u062a\u064e\u0643\u064f\u0646\u0652 \u062a\u064e\u0631\u064e\u0627\u0647\u064f \u0641\u064e\u0625\u0650\u0646\u0651\u064e\u0647\u064f \u064a\u064e\u0631\u064e\u0627\u0643\u064e )) [ \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0645\u0633\u0644\u0645 ]<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\"><em>\"(\u0130hsan;) sanki O'nu g&ouml;r&uuml;yormu\u015f&ccedil;as\u0131na&nbsp; Allah'tan korkmand\u0131r.Zira sen O'nu g&ouml;remesen bile, O seni g&ouml;rmektedir.\"<\/em>&nbsp;M&uuml;slim<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Kulun,Allah Te&acirc;l&acirc;'n\u0131n kendisini g&ouml;rmekte oldu\u011funu,onun gizli ve a&ccedil;\u0131k her ameline muttali oldu\u011funu, yapt\u0131\u011f\u0131 hi&ccedil;bir \u015feyin O'na gizli-sakl\u0131 kalmayaca\u011f\u0131 &icirc;m&acirc;n onun ib&acirc;detinde ger&ccedil;ekle\u015firse, bu takdirde ikinci makama ge&ccedil;mesi kendisine kolayla\u015f\u0131r.Bu ise kulun, kendisini Allah Te&acirc;l&acirc;'ya yak\u0131n oldu\u011funu ve sanki O'nu g&ouml;r&uuml;yormu\u015f gibi Allah Te&acirc;l&acirc;'n\u0131n yard\u0131m\u0131n\u0131n kendisiyle beraber oldu\u011funu devaml\u0131 hissetmesidir.<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">H&acirc;f\u0131z Hakem&icirc;, \"Me&acirc;ricu'l-Kabul\", c:2, s: (20-33,326-328), \"el-Mecm&ucirc;u's-Sem&icirc;n\",c:1,s:(49,53), \"C&acirc;miu'l-Ul&ucirc;mi ve'l-Hikem\",c:1,s:106&nbsp;&nbsp;&nbsp;<\/span><\/p>\r\n<p><span style=\"font-size: large;\">Allah Te&acirc;l&acirc;'dan O'nun faz&icirc;let ve ihsan\u0131n\u0131 dileriz.<\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n<div class=\"source\"><span style=\"font-size: large;\">Islam Q&amp;A<\/span><\/div>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>","status":1,"created_at":"2015-05-22T06:00:00.000000Z","updated_at":"2015-05-22T06:00:00.000000Z","language_id":26,"fatawacate_id":270,"parent_id":2434,"author_id":"","books":[],"articles":[],"videos":[],"audios":[],"author_name":"","category_name":"Creed (general subjects)","category_slug":"","get_date":"2015-05-22"},"translations":[],"fatawa_books":[],"fatawa_articles":[],"fatawa_videos":[],"fatawa_audios":[],"url":"http:\/\/www.islamland.com\/index.php\/tur\/api\/fatawas\/2438"}