{"fatawa":{"id":5095,"title":"Makam-\u0131 Mahmud \u015fefaattir, Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-'in Ar\u015f'\u0131n \u00fczerine oturtulmas\u0131 de\u011fildir","slug":"makam-i-mahmud-sefaattir-peygamber-sallallahu-aleyhi-ve-sellem-in-arsin-uezerine-oturtulmasi-degildir","order":"","question":"Allah Te\u00e2l\u00e2'n\u0131n:\r\n(( \u0648\u064e\u0645\u0650\u0646\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u064a\u0652\u0644\u0650 \u0641\u064e\u062a\u064e\u0647\u064e\u062c\u0651\u064e\u062f\u0652 \u0628\u0650\u0647\u0650 \u0646\u064e\u0627\u0641\u0650\u0644\u064e\u0629\u064b \u0644\u064e\u0643\u064e \u0639\u064e\u0633\u064e\u0649 \u0623\u064e\u0646 \u064a\u064e\u0628\u0652\u0639\u064e\u062b\u064e\u0643\u064e \u0631\u064e\u0628\u0651\u064f\u0643\u064e \u0645\u064e\u0642\u064e\u0627\u0645\u0627\u064b \u0645\u064e\u062d\u0652\u0645\u064f\u0648\u062f\u0627\u064b )) [ \u0633\u0648\u0631\u0629 \u0627\u0644\u0625\u0633\u0631\u0627\u0621 \u0627\u0644\u0622\u064a\u0629: 79 ]\r\n\"(Ey Nebi!) Gecenin bir k\u0131sm\u0131nda (uykundan) kalk, sana mahsus n\u00e2file olarak onunla (Kur'an ile) namaz k\u0131l (ki kadrin y\u00fccelsin ve derecelerin y\u00fckselsin). Umulur ki Rabbin (k\u0131y\u00e2met g\u00fcn\u00fc insanlara \u015fefaat\u00e7i olman i\u00e7in) seni Makam-\u0131 Mahmud'a (\u00f6v\u00fclen makama) ula\u015ft\u0131r\u0131r. \" (\u0130sr\u00e2 S\u00fbresi: 78-79)\r\nS\u00f6z\u00fc hakk\u0131nda: \"Makam-\u0131 Mahmud, Allah Te\u00e2l\u00e2'n\u0131n, Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-'i kendisinin yan\u0131nda K\u00fcrs\u00ee'nin \u00fczerine oturtmas\u0131d\u0131r\", diye \u0130mam M\u00fccahid'den riv\u00e2yet edilen tefsirin s\u0131hhati nedir? Ya da Allah Te\u00e2l\u00e2, Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-'i Ar\u015f'\u0131n\u0131n \u00fczerine kendisinin yan\u0131na m\u0131 oturtacakt\u0131r?","answer":"
\r\n
\r\n
\r\n
\r\n

Hamd, yaln\u0131zca Allah'ad\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-'in Ar\u015f'\u0131n üzerine oturtulmas\u0131 meselesi, eskiden oldu\u011fu gibi günümüzde de hâlâ tart\u0131\u015f\u0131lan ve konu\u015fulan bir meseledir.<\/span><\/p>\r\n

\u0130mam Mücahid'in bu sözünün geçerli olup-olmad\u0131\u011f\u0131na girmeden önce baz\u0131 noktalara dikkat etmek gerekir.<\/span><\/p>\r\n

Birincisi:<\/span><\/p>\r\n

Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-'in Ar\u015f'\u0131n üzerine oturtulmas\u0131yla ilgili olarak Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-'den isnâd\u0131 sâbit (sahih) olan hiçbir makbul hadis gelmemi\u015ftir.<\/span><\/p>\r\n

Ehl-i sünnet ve'l-cemaat akidesinin üzerinde oldu\u011fu kâide (ölçü) \u015fudur:<\/span><\/p>\r\n

\"Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-'in hakk\u0131nda konu\u015fmay\u0131p susmu\u015f oldu\u011fu gayb ile konular, gaybî bilgiler olarak kal\u0131r. Bu konuda soru sormak, ileri geri konu\u015fmak ve kesin oldu\u011funa inanmak câiz de\u011fildir.\" <\/span><\/p>\r\n

\u015eeyhulislâm \u0130bn-i Teymiyye -Allah ona rahmet etsin- bu konuda \u015föyle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

\"Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'in, Ar\u015f'\u0131n üzerine oturtulmas\u0131 hadisini, baz\u0131 insanlar, birçok yollardan merfu' olarak rivâyet etmi\u015fler, fakat rivâyetlerin hepsi de mevzû hadislerdir.\" (\"Der'u Teârudu'l-Akli ve'n-Nakl\", c: 3, s: 19)<\/span><\/p>\r\n

\u0130mam Zehebî de -Allah ona rahmet etsin- bu konuda \u015föyle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

\"Peygamberimiz -sallallahu aleyhi ve sellem-'in Ar\u015f'a oturtulmas\u0131 meselesi hakk\u0131nda hiçbir hadis sâbit olmam\u0131\u015ft\u0131r. Hatta bu babta çok zay\u0131f say\u0131lan hadis vard\u0131r.\" (\"el-Uluvv\", c: 2, s: 1081, hadis no: 422)<\/span><\/p>\r\n

\u0130kincisi:<\/span><\/p>\r\n

Kur'an-\u0131 Kerim'in tefsiri hakk\u0131nda, sahih sünnette gelen hadislere ittibâ etmek, -Mücâhid'in -Allah ona rahmet etsin- ilmiyle de olsa- tâbiînden birisinin tefsirini almaktan daha evlâd\u0131r. Özellikle -ileride nakledilece\u011fi üzere- Mücâhid'in kendisinden bir âyeti tefsir etti\u011fine dâir bir rivâyeti ö\u011frendi\u011fimiz zaman sahih hadislere ve eserlere mutab\u0131k kal\u0131rsa, onun tefsirini al\u0131r\u0131z.<\/span><\/p>\r\n

Ka'b b. Mâlik'tan -Allah ondan râz\u0131 olsun- rivâyet olundu\u011funa göre Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem- \u015föyle buyurmu\u015ftur:<\/span><\/p>\r\n

(( \u064a\u064f\u0628\u0652\u0639\u064e\u062b\u064f \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0627\u0633\u064f \u064a\u064e\u0648\u0652\u0645\u064e \u0627\u0644\u0652\u0642\u0650\u064a\u064e\u0627\u0645\u064e\u0629\u0650 \u0641\u064e\u0623\u064e\u0643\u064f\u0648\u0646\u064f \u0623\u064e\u0646\u064e\u0627 \u0648\u064e\u0623\u064f\u0645\u0651\u064e\u062a\u0650\u064a \u0639\u064e\u0644\u064e\u0649 \u062a\u064e\u0644\u0651\u064d\u060c \u0648\u064e\u064a\u064e\u0643\u0652\u0633\u064f\u0648\u0646\u0650\u064a \u0631\u064e\u0628\u0651\u0650\u064a \u062a\u064e\u0628\u064e\u0627\u0631\u064e\u0643\u064e \u0648\u064e\u062a\u064e\u0639\u064e\u0627\u0644\u064e\u0649 \u062d\u064f\u0644\u0651\u064e\u0629\u064b \u062e\u064e\u0636\u0652\u0631\u064e\u0627\u0621\u064e\u060c \u062b\u064f\u0645\u0651\u064e \u064a\u064f\u0624\u0652\u0630\u064e\u0646\u064f \u0644\u0650\u064a\u060c \u0641\u064e\u0623\u064e\u0642\u064f\u0648\u0644\u064f \u0645\u064e\u0627 \u0634\u064e\u0627\u0621\u064e \u0627\u0644\u0644\u0647\u064f \u0623\u064e\u0646\u0652 \u0623\u064e\u0642\u064f\u0648\u0644\u064e\u060c \u0641\u064e\u0630\u064e\u0627\u0643\u064e \u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u0642\u064e\u0627\u0645\u064f \u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u062d\u0652\u0645\u064f\u0648\u062f\u064f.)) [ \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0623\u062d\u0645\u062f \u0641\u064a \" \u0627\u0644\u0645\u0633\u0646\u062f ]<\/span><\/p>\r\n

\"\u0130nsanlar mah\u015fer yerine topland\u0131klar\u0131 zaman, ben ve ümmetim yüksek bir yerde bulunaca\u011f\u0131z.Rabbim Tebâreke ve Teâlâ bana ye\u015fil bir hülle giydirecek. Sonra bana izin verilecek. Ben de Allah'\u0131n hakk\u0131mda diledi\u011fi \u015fekilde konu\u015faca\u011f\u0131m (O´na hamd ve senâda bulunaca\u011f\u0131m ve \u015fefaat edece\u011fim).\u0130\u015fte o, (bana verilen) Makam-\u0131 Mahmud´dur.\" (\u0130mam Ahmed Müsnedi, c: 25, s: 60. er-Risâle Bask\u0131s\u0131)<\/span><\/p>\r\n

\u0130mam Ahmed Müsnedi'nin bu bask\u0131s\u0131n\u0131n muhakkikleri hadis hakk\u0131nda \u015föyle demi\u015flerdir:<\/span><\/p>\r\n

\"Hadisin isnad\u0131, Müslim'in \u015fart\u0131na göre sahihtir. Hadisin râvileri, Buhârî ve Müslim'in râvileri gibi sikad\u0131rlar.Fakat Yezîd b. Abdu Rabbihi ez-Zubeydî el-H\u0131msî, Müslim'in râvilerindendir.Abdurrahman b. Abdullah b. Kâ'b b. Mâlik ise, dedesinden hadisi i\u015fitti\u011fine dâir hadis âlimleri ihtilaf etmi\u015flerdir. Ancak do\u011fru olan görü\u015f, hadisi i\u015fitti\u011fi yönündedir.\"<\/span><\/p>\r\n

\u0130bn-i Ömer'den -Allah ondan ve babas\u0131ndan râz\u0131 olsun- rivâyet olunan sahih mevkuf esere göre o \u015föyle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0625\u0650\u0646\u0651\u064e \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0627\u0633\u064e \u064a\u064e\u0635\u0650\u064a\u0631\u064f\u0648\u0646\u064e \u064a\u064e\u0648\u0652\u0645\u064e \u0627\u0644\u0652\u0642\u0650\u064a\u064e\u0627\u0645\u064e\u0629\u0650 \u062c\u064f\u062b\u064b\u0627\u060c \u0643\u064f\u0644\u0651\u064f \u0623\u064f\u0645\u0651\u064e\u0629\u064d \u062a\u064e\u062a\u0652\u0628\u064e\u0639\u064f \u0646\u064e\u0628\u0650\u064a\u0651\u064e\u0647\u064e\u0627 \u064a\u064e\u0642\u064f\u0648\u0644\u064f\u0648\u0646\u064e: \u064a\u064e\u0627 \u0641\u064f\u0644\u0627\u0646\u064f! \u0627\u0634\u0652\u0641\u064e\u0639\u0652\u060c \u064a\u064e\u0627 \u0641\u064f\u0644\u0627\u0646\u064f! \u0627\u0634\u0652\u0641\u064e\u0639\u0652\u060c \u062d\u064e\u062a\u0651\u064e\u0649 \u062a\u064e\u0646\u0652\u062a\u064e\u0647\u0650\u064a\u064e \u0627\u0644\u0634\u0651\u064e\u0641\u064e\u0627\u0639\u064e\u0629\u064f \u0625\u0650\u0644\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0628\u0650\u064a\u0651\u0650 \u0635\u064e\u0644\u0651\u064e\u0649 \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064f \u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0647\u0650 \u0648\u064e\u0633\u064e\u0644\u0651\u064e\u0645\u064e \u0641\u064e\u0630\u064e\u0644\u0650\u0643\u064e \u064a\u064e\u0648\u0652\u0645\u064e \u064a\u064e\u0628\u0652\u0639\u064e\u062b\u064f\u0647\u064f \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064f \u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u0642\u064e\u0627\u0645\u064e \u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u062d\u0652\u0645\u064f\u0648\u062f\u064e.)) [ \u0631\u0648\u0627\u0647 \u0627\u0644\u0628\u062e\u0627\u0631\u064a ]<\/span><\/p>\r\n

\"\u015eüphesiz ki insanlar k\u0131yâmet günü gruplar halinde olacaklard\u0131r. Her ümmet kendi nebisini takip edip:<\/span><\/p>\r\n

- Ey falan! bize \u015fefaat et! Ey falan bize \u015fefaat et! diyecektir.<\/span><\/p>\r\n

Sonunda (insanlar\u0131n) \u015fefaat talep etme i\u015fi Nebi -sallallahu aleyhi ve sellem-'de son bulacakt\u0131r. \u0130\u015fte Allah'\u0131n, onu Makam-\u0131 Mahmud'a (övülen makama) ula\u015ft\u0131raca\u011f\u0131 gün o gündür.\" (Buhârî; hadis no: 4718)<\/span><\/p>\r\n

\u0130mam Buhârî -Allah ona rahmet etsin- bu hadis için: \"Allah Teâlâ'n\u0131n: Umulur ki Rabbin (k\u0131yâmet günü insanlara \u015fefaatçi olman için) seni Makam-\u0131 Mahmud'a (övülen makama) ula\u015ft\u0131r\u0131r, Sözü Bölümü\" diye bir bölüm açm\u0131\u015f ve yukar\u0131daki âyetin tefsirinin bu yönünü tercih etmi\u015ftir.<\/span><\/p>\r\n

\u0130bn-i Kesir -Allah ona rahmet etsin-, \"Büyük Kur'an Tefsiri\", c: 5, s: 103'te, \u0130srâ Sûresi: 79. âyetin tefsirini, \"Büyük \u015eefaat Makam\u0131\" olarak s\u0131n\u0131rland\u0131rm\u0131\u015f, birçok sahâbe ve tâbiînin bu konudaki sözlerini zikretmi\u015ftir.<\/span><\/p>\r\n

\u0130bn-i Cerir et-Taberî de -Allah ona rahmet etsin- bu âyet hakk\u0131nda \u015föyle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

\"Bu, te'vil (tefsir) ehlinin (müfessirlerin) ço\u011funlu\u011funun görü\u015füdür.\"<\/span><\/p>\r\n

\u0130\u015fte \u0130srâ Sûresi: 79. âyetini tefsir eden en uygun ve en güzel görü\u015f budur.<\/span><\/p>\r\n

Üçüncüsü:<\/span><\/p>\r\n

Baz\u0131 âlimlerin,Mücâhid'in \u0130srâ Sûresi: 79. âyetinin tefsiri hakk\u0131ndaki sözünü zikretmesi ve onlar\u0131n bu sözü reddetmemesi, onlar\u0131n Mücâhid'in bu sözünü destekledikleri anlam\u0131na gelmez.Aksine bu, fezâili zikretmekte gev\u015fek davranmalar\u0131 ve bunu önem vermemeleri sebebiyledir.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim Ebu Muhammed b. Be\u015f\u015fâr, Abdullah b. Ahmed'in, babas\u0131 Ahmed b. Hanbel'den \u015föyle rivâyet etmi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

Abdullah b. Ahmed, babas\u0131na bir hadisi arz eder ve:<\/span><\/p>\r\n

\"Bu hadisi, -adlar\u0131n\u0131 sayarak- falan filan adamlar rivâyet etti, derdi. E\u011fer Abdullah babas\u0131 \u0130mam Ahmed'e zay\u0131f bir hadis arz ederse, ona:<\/span><\/p>\r\n

- Bu hadisin üzerini çiz! derdi.<\/span><\/p>\r\n

Nihâyet Mücâhid'in hadisini ona arz edince, bu hadisin zay\u0131f oldu\u011funu söyledi. Bunun üzerine Abdullah babas\u0131na:<\/span><\/p>\r\n

-Babac\u0131\u011f\u0131m! Bu hadisin de üzerini çizeyim mi? Diye sordu.<\/span><\/p>\r\n

\u0130mam Ahmed:<\/span><\/p>\r\n

-Hay\u0131r, bu hadiste fazîlet vard\u0131r. Onu oldu\u011fu gibi kabul et ve üzerini çizme! dedi.\" (\"\u0130btâlu't-Te'vilât\", s: 489)<\/span><\/p>\r\n

Mücâhid'in sözünün \u015föhret bulmas\u0131 ve yayg\u0131nla\u015fmas\u0131n\u0131n temel sebebinin bu rivâyet oldu\u011fu anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. O da \u015fudur: \u0130mam Ahmed gibi baz\u0131 hadis imamlar\u0131n\u0131n bu eser (rivâyet) hakk\u0131nda susmalar\u0131d\u0131r.Bundan dolay\u0131 baz\u0131 âlimler  bunu, eserin içeri\u011fini kabul etme ve içeri\u011fine inanma bab\u0131ndan zannetmi\u015flerdir.<\/span><\/p>\r\n

Bu sebeple \u015föyle bu eser hakk\u0131nda denmi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

\"Bu, kabul gören eserlerden birisidir.\"<\/span><\/p>\r\n

Oysa gerçek, zannedildi\u011fi gibi de\u011fildir.Bu sebeple birçok âlim, Mücâhid'in söyledi\u011fi bu sözün do\u011fru olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 aç\u0131kça belirtmi\u015flerdir.<\/span><\/p>\r\n

Nitekim \u0130bn-i Abdilberr -Allah ona rahmet etsin- bu konuda \u015föyle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

\"Buna göre ilim ehli, Allah -azze ve celle-'nin:   <\/span><\/p>\r\n

(( \u0639\u064e\u0633\u064e\u0649 \u0623\u064e\u0646 \u064a\u064e\u0628\u0652\u0639\u064e\u062b\u064e\u0643\u064e \u0631\u064e\u0628\u0651\u064f\u0643\u064e \u0645\u064e\u0642\u064e\u0627\u0645\u0627\u064b \u0645\u064e\u062d\u0652\u0645\u064f\u0648\u062f\u0627\u064b ))<\/span><\/p>\r\n

\"Umulur ki Rabbin (k\u0131yâmet günü insanlara \u015fefaatçi olman için) seni Makam-\u0131 Mahmud'a (övülen makama) ula\u015ft\u0131r\u0131r. \"<\/span><\/p>\r\n

Sözündeki tefsirin (Makam-\u0131 Mahmud'un tefsirinin), \u015fefaat oldu\u011fu görü\u015fündedirler.<\/span><\/p>\r\n

\"Makam-\u0131 Mahmud'un, Allah Teâlâ'n\u0131n, k\u0131yâmet günü Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-'i kendisinin yan\u0131nda Ar\u015f'\u0131n üzerine oturtmas\u0131d\u0131r\" diye Mücâhid'den rivâyet olunan sözün, âlimler taraf\u0131ndan bu âyetin tefsirinde bir münker olarak görülmü\u015ftür. Bir grup sahâbe, tâbiîn ve onlardan sonra gelen âlimler, Makam-\u0131 Mahmud'un, Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-'in ümmetine \u015fefaat edece\u011fi makam oldu\u011fu görü\u015fündedirler. Mücâhid'den de âlimlerin üzerinde bulundu\u011fu söze benzer bir söz rivâyet edilmi\u015ftir. Dolay\u0131s\u0131yla Kur'an ve sünnet ile amel eden ilim ehlinin bu âyetin tefsirindeki bu görü\u015fü, icmâ say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

\u0130bn-i Ebî \u015eeybe, \u015eebâbe'den, o Varkâ'dan, \u0130bn-i Ebî Necîh'ten, o Mücâhid'den:<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ'n\u0131n:<\/span><\/p>\r\n

 (( \u0639\u064e\u0633\u064e\u0649 \u0623\u064e\u0646 \u064a\u064e\u0628\u0652\u0639\u064e\u062b\u064e\u0643\u064e \u0631\u064e\u0628\u0651\u064f\u0643\u064e \u0645\u064e\u0642\u064e\u0627\u0645\u0627\u064b \u0645\u064e\u062d\u0652\u0645\u064f\u0648\u062f\u0627\u064b ))<\/span><\/p>\r\n

\"Umulur ki Rabbin (k\u0131yâmet günü insanlara \u015fefaatçi olman için) seni Makam-\u0131 Mahmud'a (övülen makama) ula\u015ft\u0131r\u0131r. \"<\/span><\/p>\r\n

Sözünün tefsiri hakk\u0131nda \u015föyle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

\"Makam-\u0131 Mahmud; Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-'in \u015fefaatidir.\" (\"et-Temhîd\", c: 19, s: 63-64)<\/span><\/p>\r\n

\u0130mam Zehebî -Allah ona rahmet etsin- bu konuda \u015föyle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

\"Mücâhid'den gelen en münker tefsir, Allah Teâlâ'n\u0131n:<\/span><\/p>\r\n

(( \u0639\u064e\u0633\u064e\u0649 \u0623\u064e\u0646 \u064a\u064e\u0628\u0652\u0639\u064e\u062b\u064e\u0643\u064e \u0631\u064e\u0628\u0651\u064f\u0643\u064e \u0645\u064e\u0642\u064e\u0627\u0645\u0627\u064b \u0645\u064e\u062d\u0652\u0645\u064f\u0648\u062f\u0627\u064b ))<\/span><\/p>\r\n

\"Umulur ki Rabbin (k\u0131yâmet günü insanlara \u015fefaatçi olman için) seni Makam-\u0131 Mahmud'a (övülen makama) ula\u015ft\u0131r\u0131r. \"<\/span><\/p>\r\n

Sözündeki tefsiridir.<\/span><\/p>\r\n

Mücâhid: \"Makam-\u0131 Mahmud; Allah Teâlâ'n\u0131n, O'nu -sallallahu aleyhi ve sellem-'i, Ar\u015f'\u0131n üzerine oturtmas\u0131d\u0131r\" demi\u015ftir.\" (\"Mîzânu'l-\u0130'tidâl\", c: 3, s: 439)<\/span><\/p>\r\n

\u0130mam Zehebî -Allah ona rahmet etsin- yine \u015föyle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

\"Mücâhid'in -yukar\u0131da da zikretti\u011fimiz gibi- âyeti bu \u015fekilde tefsir etmesini baz\u0131 kelâmc\u0131lar reddetmi\u015ftir.Ebu Bekir el-Merrûzî ise,(Mücâhid'in sözünün do\u011frulu\u011fu göstermek için) oturup kalkm\u0131\u015f zikretmi\u015f ve bu tefsiri desteklemi\u015f, bu konuda bir kitap derlemi\u015f ve Leys b. Ebî Süleym, Atâ b. es-Sâib, Ebu Yahya el-Kattât ve Câbir b. Yezîd yoluyla Mücâhid'in rivâyetini derleyip biraraya getirmi\u015ftir.<\/span><\/p>\r\n

Ey karde\u015fim! Allah Teâlâ seni hevâna göre hareket etmekten korusun! A\u015f\u0131r\u0131l\u0131\u011f\u0131n, bu muhaddisi (Ebu Bekir el-Merrûzî 'yi), münker bir eseri almaya (onunla amel etmeye) nas\u0131l götürdü\u011füne bakar m\u0131s\u0131n?\" (\"el-Uluvv\", c: 2, s: 1081-1090, no: 422-424)<\/span><\/p>\r\n

De\u011ferli âlim Elbânî -Allah ona rahmet etsin- bu konuda \u015föyle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

\"Sahih hadis kitaplar\u0131nda sâbit oldu\u011funa göre Makam-\u0131 Mahmud'un, Peygamberimiz -sallallahu aleyhi ve sellem-'e âit umumî \u015fefaat oldu\u011funa delâlet etmektedir. \u0130nsan akl\u0131n\u0131n \u015fa\u015fk\u0131n kald\u0131\u011f\u0131 acaipliklerden birisi de, \u0130mam Zehebî'nin birden fazla ki\u015fiden zikretti\u011fi Mücâhid'in bu eseriyle baz\u0131 mütekaddim âlimlerin fetvâ vermeleridir.Hatta baz\u0131 muhaddisler daha da ileri giderek \u015föyle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

- E\u011fer yemîn eden bir kimse, Allah Teâlâ, Muhammed -sallallahu aleyhi ve sellem-'i Ar\u015f'\u0131n üzerine oturtaca\u011f\u0131na üç talak üzerine yemîn etse ve bana bu yemînin do\u011fru olup-olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n fetvâs\u0131n\u0131 soracak olsa ona: Do\u011fru söyledin ve yemîninde isâbet ettin, derim.<\/span><\/p>\r\n

\u015eüphesiz ki bu gibi a\u015f\u0131r\u0131l\u0131k, Allah Teâlâ'n\u0131n s\u0131fatlar\u0131n\u0131 inkâr edenlerin, inkâra devam etmelerine, s\u0131fatlar\u0131 kabul eden Ehl-i sünnete kar\u015f\u0131 ç\u0131k\u0131p onlar\u0131 karalamaya, onlar\u0131 te\u015fbih ve tecsim, hak dîni, onda a\u015f\u0131r\u0131 giden ile ona haks\u0131zl\u0131k eden aras\u0131nda olmakla itham etmelerine sebep olmaktad\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

S\u0131fatlar ve di\u011fer konularda Allah Teâlâ'ya lây\u0131k hakikat üzere Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'den sahih olarak gelen hadislere îmân eden ve bu konuda, Mücâhid'in eserini bir tarafa b\u0131rak\u0131n, Rasûlullah -sallallahu aleyhi ve sellem-'den -bu hadis gibi- sahih olmayan\u0131 kabul etmeyen kimseye Allah Teâlâ merhamet etsin!\" (\"Silsiletu'l-Ehâdîsi's-Sahîha\", s: 865)<\/span><\/p>\r\n

De\u011ferli âlim Elbânî -Allah ona rahmet etsin- devamla \u015föyle demi\u015ftir:<\/span><\/p>\r\n

\" -\u015eeyhulislâm \u0130bn-i Teymiyye'nin de belirti\u011fi gibi, onlar bundan daha kötüsünü yapmalar\u0131na ra\u011fmen- Baz\u0131 muhaddislerin zay\u0131f hadisleri rivâyet etmeleri, onlara kar\u015f\u0131 olan âlimler (muhalifler) taraf\u0131ndan ay\u0131planan ve tenkit edilen hususlardan birisi olmu\u015ftur.<\/span><\/p>\r\n

Bu ça\u011fda onlar\u0131 tenkit eden, ay\u0131playan, bunu onlar\u0131n aptall\u0131\u011f\u0131na ve dalâletine bri huccet olarak kullananlar\u0131n en tan\u0131nm\u0131\u015f\u0131, sünnet ve hadis ehline \u015fiddetli dü\u015fmanl\u0131\u011f\u0131yla bilinen, onlara Ha\u015feviyye ve Mücessime lakab\u0131n\u0131 veren Zâhid el-Kevserî'dir. Hakikatte el-Kevserî bu konuda onlara zâlim ve müfteri durumundad\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Fakat -hakk\u0131n söylenmesi gerekir- baz\u0131 muhaddislerin rivâyet ettikleri hadis ve eserlerde, bazen onun (el-Kevserî'nin) iftirâs\u0131n\u0131 destekleyen \u015feyleri bulabilir.<\/span><\/p>\r\n

Örne\u011fin:<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ'n\u0131n:<\/span><\/p>\r\n

 (( \u0639\u064e\u0633\u064e\u0649 \u0623\u064e\u0646 \u064a\u064e\u0628\u0652\u0639\u064e\u062b\u064e\u0643\u064e \u0631\u064e\u0628\u0651\u064f\u0643\u064e \u0645\u064e\u0642\u064e\u0627\u0645\u0627\u064b \u0645\u064e\u062d\u0652\u0645\u064f\u0648\u062f\u0627\u064b ))<\/span><\/p>\r\n

\"Umulur ki Rabbin (k\u0131yâmet günü insanlara \u015fefaatçi olman için) seni Makam-\u0131 Mahmud'a (övülen makama) ula\u015ft\u0131r\u0131r. \"<\/span><\/p>\r\n

Sözü hakk\u0131nda (Peygamber -sallallahu aleyhi ve sellem-'in): \"Allah Teâlâ beni Ar\u015f'\u0131n üzerine oturtacakt\u0131r.\" Diye rivâyet olunan hadis gibi.<\/span><\/p>\r\n

Makam-\u0131 Mahmud'un tefsiri hakk\u0131nda \u015feksiz ve \u015füphesiz do\u011fru olan tefsir, onun \u015fefaat oldu\u011fudur.Önce \u0130mam \u0130bn-i Cerir -Allah ona rahmet etsin-, sonra Kurtubî tefsirinde bu görü\u015fü (Makam-\u0131 Mahmud'un \u015fefaat oldu\u011funu) do\u011frulam\u0131\u015ft\u0131r. Hâf\u0131z \u0130bn-i Kesir -Allah ona rahmet etsin- ondan ba\u015fkas\u0131n\u0131 zikretmemi\u015f ve Makam-\u0131 Mahmud'un \u015fefaat oldu\u011funu belirten hadisleri s\u0131ralam\u0131\u015ft\u0131r.Hatta \u0130bn-i Cerir taraf\u0131ndan iki yolla rivâyet edildi\u011fi sâbit olan onun \u015fefaat oldu\u011fudur.<\/span><\/p>\r\n

Mücâhid'den (Allah Teâlâ beni Ar\u015f'\u0131n üzerine oturtacakt\u0131r) diye rivâyet olunan eserin muteber ba\u015fka bir yolu yoktur. Nitekim Zehebî -Allah ona rahmet etsin- bu eserin, Leys b. Ebî Süleym, Atâ b. es-Sâib, Ebu Yahya el-Kattât ve Câbir b. Yezîd yoluyla rivâyet olundu\u011funu zikretmi\u015ftir. Bu dört râviden ilk ikisi, rivâyetleri birbirine kar\u0131\u015ft\u0131ran kimseler, son ikisi ise, zay\u0131f kimselerdir. Hatta sonuncusu (Câbir b. Yezîd) metruk ve ithaml\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Sözün özü:<\/span><\/p>\r\n

Mücâhid'in bu sözünün, -ondan rivâyet edildi\u011fi do\u011fru olsa bile- Kur'an ve sünnetten onu destekleyen bir delil bulunmad\u0131\u011f\u0131 sürece dîn ve akîde olarak al\u0131nmas\u0131 (kabul edilmesi) câiz de\u011fildir.\" (\"el-Uluvv Muhtasar\u0131\", s: 14-20)<\/span><\/p>\r\n

Böylelikle Makam-\u0131 Mahmud'un tefsiri hakk\u0131nda do\u011fru olan tefsirin, \u015fefaat makam\u0131 oldu\u011fu ve Mücâhid'den -Allah ona rahmet etsin- gelen bu eserdeki tefsir gibi olmad\u0131\u011f\u0131 aç\u0131kça anla\u015f\u0131lm\u0131\u015f olmaktad\u0131r.<\/span><\/p>\r\n

Allah Teâlâ en iyi bilendir.<\/span><\/p>\r\n<\/div>\r\n

Islam Q&A<\/span><\/div>\r\n

 <\/p>\r\n<\/div>\r\n<\/div>\r\n<\/div>","status":1,"created_at":"2015-05-22T06:00:00.000000Z","updated_at":"2015-05-22T06:00:00.000000Z","language_id":26,"fatawacate_id":22,"parent_id":5091,"author_id":"","books":[],"articles":[],"videos":[],"audios":[],"author_name":"","category_name":"Intercession (General)","category_slug":"","get_date":"2015-05-22"},"translations":[],"fatawa_books":[],"fatawa_articles":[],"fatawa_videos":[],"fatawa_audios":[],"url":"http:\/\/www.islamland.com\/index.php\/tur\/api\/fatawas\/5095"}